Zas

concello da Terra de Soneira

Coordenadas: 43°05′59″N 08°54′59″O / 43.09972, -8.91639

Zas é un concello da provincia da Coruña, pertencente á comarca da Terra de Soneira. Segundo o IGE en 2018 tiña 4.581 habitantes (4.902 no 2014, 5.295 no 2010, 5.674 no 2006, 5.780 no 2005, 5.867 no 2004, 5.978 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é zaseiro ou salense[8].

Zas
Bandeira de Zas---Escudo de Zas
Casa Concello Zas.JPG
Casa do concello de Zas.
Situacion Zas.PNG
Situación
Xentilicio[1]zaseiro/zaseira
salense
Xeografía
ProvinciaProvincia da Coruña
ComarcaComarca da Terra de Soneira
Poboación4.472 hab. (2019)[2][3]
Área133,2 km²[3]
Densidade33,57 hab./km²
Entidades de poboación16 parroquias[4]
Capital do concelloZas
Política (2019[5])
AlcaldeManuel Muíño Espasandín (BNG[6])
ConcelleirosBNG: 8
PPdeG: 3

Eleccións municipais en Zas
Uso do galego[7] (2011)
Galegofalantes92,40%
Na rede
www.concellodezas.org
correo@zas.dicoruna.es
editar datos en Wikidata ]

DemografíaEditar

Censo total 2014 4.902 habitantes
Menores de 15 anos 422 (8.61 %)
Entre 15 e 64 anos 2.955 (60.28 %)
Maiores de 65 anos 1.525 (31.11 %)


Evolución da poboación de Zas   Fontes: INE e IGE.
1900 1930 1950 1981 2004 2009 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021
5.691 6.275 8.004 7.329 5.867 5.295 5.219 5.109 4.983 4.902 {{{13}}} {{{14}}} {{{15}}} {{{16}}} {{{17}}}
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

XeografíaEditar

Limita cos concellos de Coristanco, Santa Comba, Mazaricos, Vimianzo, Laxe e Cabana de Bergantiños. Aínda que non ten litoral, atópase na zona central da Costa da Morte. Ten unha forma alongada en dirección norte-sur. O cumio máis elevado é o Pico de Meda (567 m). Polo norte do concello pasa o río Grande, e polas parroquias do sur o río Xallas.

Parroquias de Zas

PatrimonioEditar

Consérvanse restos megalíticos de hai uns 5.000 anos, sendo a máis coñecida a Arca da Piosa, situada na parroquia de Muíño. Tamén se conservan algúns castros, coma o de Santo Adrián.

Ao sur do concello está a Ponte de Brandomil, da época medieval e construída segundo bases romanas.

Entres os moitos edificios relixiosos do concello, salienta a Igrexa de Gándara (románica), a Igrexa de Lamas (cunha ábsida renacentista e unha nave barroca), e a Igrexa de Zas (de 1540).

Na vila de Zas lévase a cabo o encontro de música folk da Festa da Carballeira, que en 2008 celebrou a súa XXV edición.

Zas conta co museo do liño, no que se poden ver as distintas fases do cultivo e fiado do mesmo: a sementeira en abril - a colla en xullo - o lagado e enxugado - o tascado e o espadelado - O rastreado - A fiadura - a lavadura do fío e o tecido. Trátase dun museo vivente onde se pode asistir a demostracións de fiado e tecido.[9]

PazosEditar

EconomíaEditar

Zas susténtase nunha economía agrícola e gandeira, de explotacións minifundistas.

Galería de imaxesEditar

Artigo principal: Galería de imaxes de Zas.

Lugares de ZasEditar

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Zas vexa: Lugares de Zas.

NotasEditar

  1. Véxase no Galizionario.
  2. Instituto Nacional de Estadística, ed. (27 de decembro de 2019). "Cifras oficiales de población resultantes de la revisión del Padrón municipal a 1 de enero". Consultado o 2 de xuño de 2020. (en castelán).
  3. 3,0 3,1 Instituto Galego de Estatística. (2019) "Zas".Información municipal. Sociedade e poboación. Xunta de Galicia.Este produto emprega a API de datos do Instituto Galego de Estatística (IGE), pero non está certificado ou aprobado polo IGE.
  4. Nomenclátor de Galicia. Busca directa. Xunta de Galicia (Escribir o nome do concello e premer en Buscar)
  5. Resultados eleccións 2019
  6. Concello de Zas na FEGAMP
  7. Neira, Carlos. "Evolución do uso do galego por concellos". Consultado o 14 de outubro de 2014. 
  8. Costas González, X.-H. (2016): Os xentilicios de Galicia e dos outros territorios de lingua galega, páx. 62. Universidade de Vigo. ISBN 978-84-8158-706-7
  9. "Museo del lino" (en castelán). Consultado o 11 de setembro de 2018. 
  10. Merino, María (14 de xaneiro de 2011). "El rico patrimonio de Zas". Turismo en Pueblos (en castelán). Arquivado dende o orixinal o 16 de novembro de 2015. Consultado o 11 de novembro de 2015. 

Véxase taménEditar


 
 Este artigo sobre concellos de Galicia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.
 Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.