Abrir o menú principal

Salvaterra de Miño

concello da provincia de Pontevedra

Coordenadas: 42°4′59″N 08°29′53″O / 42.08306, -8.49806

Salvaterra de Miño é un concello da provincia de Pontevedra, pertence á comarca do Condado. Segundo o IGE en 2014 tiña 9.626 habitantes. O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «salvaterrense».

Salvaterra de Miño
Casa do Concello de Salvaterra de Miño.JPG
Casa do Concello.
Situacion Salvaterra de Miño.PNG
Situación
Xentilicio[1]salvaterrense
Xeografía
ProvinciaProvincia de Pontevedra
ComarcaComarca do Condado
Poboación9.691 hab. (2018)
Área62,5 km²
Densidade155,06 hab./km²
Entidades de poboación17 parroquias
Política (2019[2])
AlcaldeArturo Grandal Vaqueiro (PPdeG)
ConcelleirosBNG: 2
PPdeG: 7
PSdeG-PSOE: 4
Eleccións municipais en Salvaterra de Miño
Uso do galego[3] (2011)
Galegofalantes63,66%
Na rede
http://www.concellodesalvaterra.org
info@concellodesalvaterra.org

Índice

XeografíaEditar

O concello, de 62,5 km², está situado ao sur da provincia de Pontevedra, na confluencia dos vales do río Tea e o Miño. Limita ao norte con Mondariz e Ponteareas, ao sur con Monção (á outra beira do Miño), ao leste coas Neves (a través dos montes da Paradanta) e ao oeste con Salceda de Caselas e a parroquia de Caldelas de Tui (Tui).

DemografíaEditar

Censo total (habitantes) 9626 (2014)
Menores de 15 anos 1309 (13,6 %)
Entre 15 e 64 anos 6296 (65,41 %)
Maiores de 65 anos 2021 (20.99 %)
 

HistoriaEditar

O 24 de maio de 991 o rei Vermudo II doou á igrexa de Santiago o señorío e val de Salvaterra, que herdara do seu pai Ordoño III. A fundación da vila de Salvaterra foi promovida en 1218 polo rei Afonso IX, para facilitar a viláns e pecheiros os medios de burlar os excesos dos señores feudais. Tralas guerras entre Tareixa de Portugal e Urraca de Castela a comezos do século XIII, Salvaterra pertenceu a Portugal até 1643, cando foi ocupada por tropas castelás no marco da Guerra de restauración portuguesa. O nome de Salvaterra aparece no século XIV cando se substituíu o topónimo da vila de Lazoiro.[4]

Segundo relata Vasco da Ponte, logo da Gran Guerra Irmandiña Pedro Madruga pasou a Portugal fuxindo do arcebispo de Compostela e do conde de Monterrei, asaltando a guarnición de Salvaterra.

En 1568 o señor de Salvaterra era Diego Sarmiento, que acudiu con cincocentos homes á defensa de Pontevedra contra as incursións do pirata Francis Drake, que xa desembarcara en Vigo.

Até 1916 recibía simplemente o nome de Salvaterra, pero nese ano pasou a ser chamado Salvaterra de Miño para distinguilo doutros concellos de España (Salvatierra/Agurain en Araba e Salvatierra de Esca en Zaragoza)[5].

CulturaEditar

PatrimonioEditar

Pazo de Dona UrracaEditar

O castelo de Salvaterra, tamén coñecido como castelo de Dona Urraca, é unha fortaleza medieval situado ao pé do río Miño. As súas orixes remóntanse aos séculos X e XI. Ocupa unha superficie de 9.700 m² conformados polo recinto amurallado coas súas garitas, a Casa do Conde, o Pazo de Dona Urraca e a Capela da Virxe da Oliva. Do século XII consérvanse as chamadas Covas de Dona Urraca, coa súa escaleira de caracol.

O castelo de Salvaterra e o seu contorno histórico foi declarado en 1949 Ben de Interese Cultural.

EtnografíaEditar

Festas e celebraciónsEditar

Salvaterra na literatura popularEditar

  • Vilanova é do rei,/ Salvaterra da raíña;/ se eu fora filla do rei/ Vilanova érache miña [7].

Galería de imaxesEditar

Vexa o artigo principal en: Galería de imaxes de Salvaterra de Miño

ParroquiasEditar

Lugares de Salvaterra de MiñoEditar

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Salvaterra de Miño vexa: Lugares de Salvaterra de Miño.

NotasEditar

  1. Véxase no Galizionario.
  2. Resultado eleccións 2019
  3. Neira, Carlos. "Evolución do uso do galego por concellos". Consultado o 14 de outubro de 2014. 
  4. Navaza, Gonzalo (2016). Universidade da Coruña, eds. "A orixe literaria do nome da Coruña". Revista Galega de Filoloxía 17: 119–164. ISSN 1576-2661. doi:10.17979/rgf.2016.17.0.1873. 
  5. Méndez Fernández, Luz (2016). Real Academia Galega, ed. "Galicia no Decreto de 1916". Boletín da Real Academia Galega (377): 365–383. ISSN 1576-8767. 
  6. "SCDCondado.org". Arquivado dende o orixinal o 29 de novembro de 2009. Consultado o 20 de setembro de 2010. 
  7. Xaquín Lorenzo Fernández: Cantigueiro popular da Limia Baixa 1973, 161. San Salvador de Vilanova dos Infantes é parroquia de Celanova; Salvaterra de Miño, concello da provincia de Pontevedra.

Véxase taménEditar

BibliografíaEditar