Barro

concello da comarca de Pontevedra, na provincia de Pontevedra

Coordenadas: 42°31′24.97″N 8°38′15.59″O / 42.5236028, -8.6376639

Barro é un concello da provincia de Pontevedra, pertencente á comarca de Pontevedra. Segundo o IGE no ano 2016 tiña 3.746 habitantes (1.862 homes e 1.884 mulleres), o que representa un aumento respecto a 2005, cando contaba con 3.408 habitantes. O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é barrés ou barroso [8]. Dende as Eleccións Municipais do ano 2015 o seu alcalde é Xosé Manuel Fernández Abraldes (BNG)

Barro
Escudo de Barro
Barro 01-01a.jpg
Casa do Concello.
Situacion Barro.PNG
Situación
Xentilicio[1]barrés/barresa
barroso/barrosa
Xeografía
ProvinciaProvincia de Pontevedra
ComarcaComarca de Pontevedra
Poboación3.680 hab. (2019)[2][3]
Área37,6 km²[3]
Densidade97,87 hab./km²
Entidades de poboación6 parroquias[4]
Capital do concelloSan Antoniño
Política (2019[5])
AlcaldeXosé Manuel Fernández Abraldes (BNG[6])
ConcelleirosBNG: 6
PPdeG: 4
PSdeG-PSOE: 1
Eleccións municipais en Barro
Uso do galego[7] (2011)
Galegofalantes69,08%
Na rede
www.barro.es
editar datos en Wikidata ]

DemografíaEditar

Censo total 2015 3.726 habitantes
Menores de 15 anos 511 (13.71 %)
Entre 15 e 64 anos 2.378 (63.82 %)
Maiores de 65 anos 837 (22.46 %)
Evolución da poboación de Barro   Fontes: INE e IGE.
1900 1930 1950 1981 2004 2009 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020
5.267 5.245 6.442 4.975 3.380 3.583 3.668 {{{13}}} {{{14}}} {{{15}}} {{{16}}}
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

XeografíaEditar

Limita cos concellos de Meis, Portas, Moraña e Pontevedra.

HistoriaEditar

Os primeiros restos humanos datan da cultura castrexa, atopados no castro Bandufe e Monte da Chan(Agudelo). Coa romanización a zona comezou a cobrar importancia, ao estar atravesada de norte a sur pola vía XIX (Aquis celenis) do itinerario de Antonino. Dita vía é paralela ou similar á vía portuguesa do camiño de Santiago e á estrada N-550.

Segundo o censo de Floridablanca, durante o antigo réxime as parroquias do actual concello de Barro pertencían á xurisdición de Peñaflor, na provincia de Santiago. Trala constitución española de 1812 e a demarcación dos concellos, Barro pertenceu ao municipio de Trasumia e ao partido xudicial de Caldas de Reis. En 1822, cando Galiza pasou a ter 4 provincias, seguiu existindo o concello de Trasumia. Foi suprimido polo Decreto de Fernando VII do 1 de outubro de 1823, que retomaba a organización do Antigo Réxime.
O 23 de xullo de 1835 dispúxose por real Decreto a formación de novos concellos. O 23 de agosto de 1835 propúxose a creación do concello de Barro, con sete parroquias e 2.459 habitantes. Unha vez constituída a Deputación de Pontevedra, o 22 de xuño de 1836 propuxo que o concello de Barro tivese seis parroquias, pasando a de Romai ao concello de Portas. O concello quedou finalmente constituído no Boletín Oficial da Provincia do 3 de decembro de 1836.

A capital do concello estivo en Porráns até 1900, cando pasou a Santo Antoniño.

Patrimonio histórico-artísticoEditar

 
Cruceiro de Valbón (Agudelo)
  • Petróglifos do monte Bazar, en Portela. Son tres conjuntos, denominados de Castro Loureiro, de Outeiro de Codeso e do Outeiro da Pedra Mirtada.
  • Castros de Barro e e de Randulfe.
  • Vía romana XIX, Aquis Celenis.
  • Igrexa románica de San Martiño de Agudelo, da segunda metade do século XII, moi modificada posteriormente.
  • Igrexa de Santa María de Curro, de comezos do XVI en estilo oxival tardío.

Tamén existen pazos (como o da Crega, en Santo Antoniño, Perdecanai), cruceiros e muíños.

O Camiño Portugués cruza o concello de Sur a Norte, en paralelo á estrada N-550. Na parroquia de Portela existe un albergue de peregrinos adaptado sobre unha vella escola.

Neste concello ten a súa sede a Banda de música Xuvenil de Barro, formada no ano 1992.

A festa do patrón do concello, San Martiño, celébrase o 11 de novembro. O primeiro domingo de outubro celébrase a romaría de San Breixo, avogoso contra a reuma. E o terceiro domingo de xuño celébrase a Festa do Viño, fundada a finais dos anos 70 do século XX.

Patrimonio naturalEditar

Destaca o Parque da Natureza do Río Barosa, unha carballeira en desnivel pola que baixa a fervenza que forma o río Barosa, que se aproveitaba antigamente mediante dezasete muíños, algúns deles rehabilitados. O espazo tamén está axeitado para as visitas como zona de lecer.

Galería de imaxesEditar

Artigo principal: Galería de imaxes de Barro.

ParroquiasEditar

Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Barro

Agudelo (San Martiño) | Barro (San Breixo) | Curro (Santa María) | Perdecanai (Santa María) | Portela (San Mamede) | Valiñas (Santo André)

Lugares de BarroEditar

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Barro vexa: Lugares de Barro.

NotasEditar

  1. Véxase no Galizionario.
  2. Instituto Nacional de Estadística, ed. (27 de decembro de 2019). "Cifras oficiales de población resultantes de la revisión del Padrón municipal a 1 de enero". Consultado o 2 de xuño de 2020. (en castelán).
  3. 3,0 3,1 Instituto Galego de Estatística. (2019) "Barro".Información municipal. Sociedade e poboación. Xunta de Galicia.Este produto emprega a API de datos do Instituto Galego de Estatística (IGE), pero non está certificado ou aprobado polo IGE.
  4. Nomenclátor de Galicia. Busca directa. Xunta de Galicia (Escribir o nome do concello e premer en Buscar)
  5. Resultado eleccións 2019
  6. Federación Galega de Municipios e Provincias (ed.). "Barro". www.fegamp.gal. Consultado o 15 de setembro de 2019. 
  7. Neira, Carlos. "Evolución do uso do galego por concellos". Arquivado dende o orixinal o 5 de decembro de 2019. Consultado o 14 de outubro de 2014. Fonte: IGE. Datos dispoñibles nas Táboas Dinámicas de Google 
  8. Costas González, X.-H. (2016): Os xentilicios de Galicia e dos outros territorios de lingua galega, páx. 42. Universidade de Vigo. ISBN 978-84-8158-706-7

Véxase taménEditar


 
 Este artigo sobre concellos de Galicia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.
 Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.