Abrir o menú principal

Xinzo de Limia

concello da provincia de Ourense

Coordenadas: 42°03′50″N 07°43′26″O / 42.06389, -7.72389

Xinzo de Limia é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca da Limia. Segundo o IGE en 2015 tiña 10.043 habitantes (9.999 no 2006, 9.930 no 2005, 9.869 no 2004, 9.821 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «limiao», «limego» ou «límico».

Xinzo de Limia
Bandeira de Xinzo de Limia---Escudo de Xinzo de Limia
Xinzo de Limia, Festa do Esquecemento.jpg
Situacion Xinzo de Limia.PNG
Situación
Xentilicio[1]limiao - limego - límico
Xeografía
ProvinciaProvincia de Ourense
ComarcaComarca da Limia
Poboación9.836 hab. (2018)
Área132,7 km²
Densidade74,12 hab./km²
Entidades de poboación20 parroquias e 35 lugares
Capital do concelloXinzo de Limia
Política (2019[2])
AlcaldeManuel López Casas (PPdeG)
ConcelleirosBNG: 1
PPdeG: 5
PSdeG-PSOE: 3
Outros: ÁXIL 2, XA 1, C'S 1
Eleccións municipais en Xinzo de Limia
Uso do galego[3] (2011)
Galegofalantes75,38%
Na rede
xinzodelimia.es
concello@xinzodelimia-ayto.com

Está situado a 45 km de Ourense e 30 de Verín.

Índice

DemografíaEditar

Censo total 10.043 (2015)
Menores de 15 anos 1.352 (13.46 %)
Entre 15 e 64 anos 6.100 (60.74 %)
Maiores de 65 anos 2.591 (25.8 %)
 

Fonte: Instituto Nacional de Estadística (INE), 1857-2011

Evolución da poboación de Xinzo de Limia   Fontes: INE e IGE.
1900 1930 1950 1981 2004 2009 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018
5.622 8.495 10.200 10.544 9.869 10.161 10.329 10.358 10.307 10.200 {{{13}}} {{{14}}}
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

HistoriaEditar

Xinzo de Limia ten as características dos pobos límicos, que se asentaron durante a dominación romana. No norte do municipio atópanse vestixios da vía XVIII do itinerario de Antonino, que unía Braga e Astorga. A cidade foi conquistada e reconquistada por parte do rei portugués Afonso Henriques. Finalmente recobrada por Fernando II, pasando a constituír un condado.[Cómpre referencia]

En 1927 o concello de Moreiras incorporouse ao concello de Xinzo de Limia.

EntroidoEditar

Artigo principal: Entroido de Xinzo de Limia.

Xinzo de Limia ten un dos ciclos de entroido máis longos de Galicia, con cinco semanas de duración. Iníciase o sábado anterior ao domingo fareleiro; no propio domingo ten lugar a primeira batalla co farelo. A procesión do Meco ten lugar desde o Barrio de Abaixo, que ao escurecer sae pola rúa dos Viños acompañado con fachucos de palla e unha gran comitiva formada polo carro cos bois, touro, choqueiros, máscaras, cura, gaiteiros, aperos de labranza e gandeiros con vestimenta tradicional.

O domingo oleiro celébrase na Praza Maior o Xogo da Ola, pásanse as olas de barro de Niñodaguia (Xunqueira de Espadanedo); despois o xogo repítese no Barrio de Abaixo. A noite das mulleres reúnense para cearen en restaurantes ou en locais particulares.

O domingo corredoiro saen as pantallas. Desde o venres até o martes de entroido son os cinco días grandes, coa participación de charangas e bandas de gaitas locais. Este martes ten lugar o desfile de entroido. O mércores de cinza ten lugar o enterro da sardiña, logo do sermón.

O ciclo péchase o domingo de piñata.

Política municipalEditar

O 11 de outubro de 2010 o pleno municipal elixiu como novo alcalde ao popular Antonio Pérez, logo da dimisión do senador Isaac Vila Rodríguez, que foi alcalde durante 25 anos. O 21 de marzo de 2018 Pérez presentou a súa dimisión como concelleiro e rexedor do concello tras ser condenado por prevaricación,[4] polo que foi substituído por Manuel López Casas.[5]

Xinzo na literatura popularEditar

  • Home de Xinzo e boi de Vilar, non se afán en calquera lugar [6].

Galería de imaxesEditar

ParroquiasEditar

Lugares de Xinzo de LimiaEditar

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Xinzo de Limia vexa: Lugares de Xinzo de Limia.

NotasEditar

  1. Véxase no Galizionario.
  2. Ministerio do Interior, Goberno de España (ed.). "Resultado eleccións 2019". Consultado o 12 de xuño de 2019. 
  3. Neira, Carlos. "Evolución do uso do galego por concellos". Consultado o 14 de outubro de 2014. 
  4. F., L. (6 de abril de 2018). "Xinzo celebra pleno extraordinario para elixir novo alcalde tras a dimisión de Pérez". Faro de Vigo. Consultado o 6 de abril de 2018. 
  5. "Manuel López Casas é o novo alcalde Xinzo". Consultado o 7 de abril de 2018. 
  6. Elixio Rivas Quintas (2001).

Véxase taménEditar

BibliografíaEditar

  • Elixio Rivas Quintas: Frampas III, contribución al diccionario gallego, 2001, no Dicionario de Dicionarios.

Ligazóns externasEditar


 
 Este artigo sobre concellos de Galicia é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.
 Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.