Xoán Babarro

escritor e lingüista galego
(Redirixido desde "Xoán Babarro González")

Xoán Babarro González, nado en Calvelo (Zorelle, Maceda) o 23 de decembro de 1947, é un escritor e lingüista galego.

Xoán Babarro
Nacemento23 de decembro de 1947
 Calvelo
NacionalidadeEspaña
Ocupaciónescritor
CónxuxeAna María Fernández Martínez
editar datos en Wikidata ]

TraxectoriaEditar

Estudou Maxisterio e é licenciado en Filosofía e Letras, ingresando no corpo de mestres por oposición en 1968. Traballou arreo pola introdución do galego na escola e mais pola recuperación e defensa da lingua galega en Asturias, onde desenvolveu o labor docente até 1971, data en que se trasladou a Galicia.

É membro correspondente da Real Academia Galega desde 2002. No 2008 foi nomeado socio de honra da Nova Escola Galega.

Está casado con Ana María Fernández Martínez.

Obra en galegoEditar

Literatura infanto-xuvenilEditar

  • Teatro todo o ano, 1978 (teatro).
  • Contos degrañados, 1981, Casals (narrativa).
  • O raposo pillabán, 1981, Casals (narrativa tradicional).
  • Tres países encantados, 1986, Vía Láctea (narrativa).
  • ¡Grande invento para saír do aburrimento!, 1987, Sotelo Blanco (teatro).
  • Primeiro libro con Malola, 1987, S. M. (narrativa).
  • Crónicas dos catro viaxeiros, 1989, Xerais (narrativa).
  • O dragón de Gondomil, 1989, Ir Indo (narrativa).
  • Barrigaverde e o dragón Achís, 1990, S. M. (narrativa). Foi traducida ao catalán.[1]
  • A chamada das tres raíñas, 1991, S. M. (narrativa). Foi traducida ao castelán.[2]
  • Kukamoto Canchés, o meu robot xaponés, 1991, Edelvives (narrativa). Foi traducida ao catalán.[3]
  • A aldea das catro primaveras, 1993, Sotelo Blanco (narrativa).
  • Contos de trabecín e trabezón, 1993, Bruño (narrativa).
  • O día que se acatarrou a cheminea das Pontes, 1993 (narrativa).
  • A princesa do cabaliño café, 1994, Edelvives (narrativa).
  • Dez eran dez, 1996, Xerais (narrativa).
  • E un día chegou Miroslav, 1997, Obradoiro-Alfaguara (narrativa).
  • A festa dos mil contos, 1997, Edicións do Cumio (narrativa).
  • O parque da chave dourada, 1997, Casals (narrativa).
  • Cuco, cuquelo, ¿que tes no fardelo?, 1998, Xerais (narrativa).
  • A tea de araña que todo o apaña, 1998, Edebé-Rodeira (narrativa). Foi traducida ao castelán.[4]
  • As bruxas esbrúxulas, 1999, Casals (narrativa).
  • Contos do reino de Mamoranguá, 1999, Ir Indo (narrativa).
  • As vacacións máxicas de John Liberty, 1999, Obradoiro-Alfaguara (narrativa).
  • Os xigantes de nunca acabar, 1999, S. M. (narrativa).
  • Un circo de nubes, 2000, Everest Galicia (narrativa).
  • Lobo lobo, 2000, Everest Galicia (narrativa).
  • O arco da vella, 2001, Combel (narrativa). Foi traducida ao castelán[5] e ao catalán.[6]
  • O boneco de neve, 2001, Combel (narrativa). Foi traducida ao castelán,[7] ao catalán[8] e ao portugués.[9]
  • Carpametacarpadeduna, 2001, Xerais (narrativa).
  • Os feitizos de Medea, 2001, Everest Galicia (teatro).
  • O lazo de patinar, 2001, Combel (narrativa). Foi traducida ao castelán[10] e ao catalán.[11]
  • A néboa das escondidas, 2001, Combel (narrativa). Foi traducida ao catalán[12] e ao castelán.[13]
  • O reino de dama Duira, 2001, Ir Indo (narrativa).
  • Ten, ten, a miña casa ten..., 2001, Galaxia (narrativa).
  • ¡Polos bigotes do meu gato...!, 2002, Bruño (narrativa).
  • Tres contos do máxico tres, 2002, Sotelo Blanco (narrativa).
  • Eu voguei por Mar de Chocolate, 2003, Everest Galicia (narrativa).
  • Chalchihuites, 2004, Tambre (narrativa).
  • Deseñadora de hora en hora, 2004, Tambre (narrativa). Foi traducida ao castelán.[14]
  • Nena de flan, 2004, Obradoiro-Alfaguara (narrativa).
  • Sempre Hausa, 2004, Galaxia (narrativa).
  • Eioua e o seu nome, 2005, Planeta & Oxford (narrativa).
  • Gurgulliña sabe portarse ben, 2005, Everest Galicia (narrativa). Foi traducida ao castelán.[15]
  • O misterio do príncipe pastor, 2007, Tambre (narrativa).
  • A Princesa que venceu a sombra, 2007, Everest Galicia (narrativa).
  • Reino verde, 2007, Planeta & Oxford (poesía).
  • Mouchiño Mou, `2008, Galaxia. (narrativa).
  • Chrystyan Magic. Atrapado na torre, 2009, Everest Galicia (narrativa).
  • Cormarín, 2009, Sotelo Blanco (narrativa).
  • Do A ao Z con... Pondal, 2010, Everest Galicia (poesía).
  • Palabra era un universo paralelo, 2010, Deputación de Ourense (narrativa).
  • A princesa de Taramundi, 2010, Edicións Embora (poesía).
  • Macarrón de narices, 2011, Xerais (narrativa).
  • As máscaras do profesor Robrinda, 2015, Galaxia (narrativa).
  • Hilario e os tres medos (Oqueleo, 2017)
  • O gorrión comellón (2019). Rodeira. 56 páxs. ISBN 978-84-8349-578-0.
  • Teño oito anos e quero ser youtuber (2020). Galaxia. 150 páxs. ISBN 978-84-9151-428-2.

EnsaioEditar

  • O castelo de irás e non tornarás, 1977, Casals.
  • Catasol. Vocabulario e folclore da Terra Navia-Eo, 2002, VTP, Xixón.
  • Galego de Asturias. Delimitación, caracterización e situación sociolingüística, 2003 (dous volumes), Fundación Barrié.

TraduciónsEditar

EdiciónsEditar

  • 21 poemas, de Antolín Santos Mediante Ferraría, 2002, Concello de Taramundi.
  • Poesía completa, de Antolín Santos Mediante Ferraría, 2008, Fundación Barrié.

Obras colectivasEditar

  • Contos pra nenos, 1979, Galaxia.
  • 8 contos, 1989, Xunta de Galicia.
  • Normas ortográficas e morfolóxicas del galego de Asturias, 1990, Mesa prá Defensa del Galego de Asturias e da Cultura da Comarca.
  • Os contos da campaña (II), 1992, Xunta de Galicia.
  • Os contos do xílgaro, n.º 76 da Biblioteca de Autores Galegos do Diario 16 de Galicia.[16]
  • Relatos para un tempo novo, 1993, Xunta de Galicia.
  • E dixo o corvo..., 1997, Xunta de Galicia.
  • Rumbo ás illas. Escritores da Costa da Morte nas Sisargas, 1997, Asociación Cultural Monte Branco/Asociación Neria, O Couto, Ponteceso.
  • Imos xuntos camiñar, 1999, Xunta de Galicia.
  • ¡Que risa de rata!, 1999, Xunta de Galicia. Con Ana María Fernández.
  • Un saquiño de contos, 2001, Xerais.
  • Píllaras. Canciois del Navia, 2003, VTP, Xixón.
  • Sonsonetiño, en Para cantar e contar, 2003, Xunta de Galicia.
  • Contos de barcos, paxaros, infancias e pesadelos, 2004, Xunta de Galicia.
  • A Lingua Galega: Historia e Actualidade. Actas do I Congreso Internacional, 16-20 de setembro de 1996, 2004, Consello da Cultura Galega/ILG.
  • Lingua e cultura galega de Asturias, 2004, Xerais.
  • Na barriga do dragón, 2004, Everest Galicia. Con Ana María Fernández.
  • Postais do Camiño, 2004, Galaxia.
  • Galicia do A ao Z, 2008, Everest Galicia. Con Ana María Fernández.
  • O Camiño de Santiago do A ao Z, 2010, Everest Galicia. Con Ana María Fernández.
  • A xente que soña desperta, 2010, Universidade de Vigo.
  • Versus cianuro. Poemas contra a mina de ouro de Corcoesto, 2013, A. C. Caldeirón.

PremiosEditar

Obra en castelánEditar

Literatura infanto-xuvenilEditar

  • La ardilla Carrerilla, 2002, Bruño (narrativa).
  • La estrella Bonita, 2002, Bruño (narrativa).

NotasEditar

  1. "Panxaverda i el drac Atxim". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  2. "La llamada de las tres reinas". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  3. "Kumamoto Canyés, el meu robot japonés". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  4. "La tela de araña que todo lo apaña". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  5. "El arco iris". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  6. "L'arc de Sant Martí". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  7. "El muñeco de nieve". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  8. "El ninot de neu". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  9. "O boneco de neve". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  10. "El hielo de patinar". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  11. "El gel de patinar". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  12. "La boira i el fet i amagar". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  13. "La niebla del escondite". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  14. "Diseñadora de hora en hora". bibliotraducion.uvigo.es. Consultado o 2019-10-27. 
  15. "Burbujita sabe portarse bien". bibliotraducion.uvigo.es. Arquivado dende o orixinal o 25 de setembro de 2019. Consultado o 2019-10-27. 
  16. Amais do conto en galego estandarizado de Babarro, inclúe seis contos escritos nas variedades do galego de Asturias, León e Zamora: Alpeirada de Xesús Álvarez Valdés; Condo iou era nena de María Luz Fernández González; El tesouro dos Bauer de Xosé Máximo Fernández López; Furaco mouro no ozono de Manuel García Sánchez «Galano»; A pomba de Lucas de Cándido Sanjurjo Fernández e El xardineiro, a princesa e el dragón de Francisco Xabier Frías Conde.

Véxase taménEditar

BibliografíaEditar

Ligazóns externasEditar