Rairiz de Veiga

concello da comarca da Limia, na provincia de Ourense

Coordenadas: 42°4′59″N 07°49′56″O / 42.08306, -7.83222

Rairiz de Veiga é un concello da provincia de Ourense, pertence á comarca da Limia. Segundo o padrón municipal, en 2014 tiña 1.456 habitantes (1.767 en 2003).

Rairiz de Veiga
Escudo de Rairiz de Veiga
Casa do Concello.
Situación
Xentilicio[1]veiguense (non oficial)
Xeografía
ProvinciaProvincia de Ourense
ComarcaComarca da Limia
Poboación1.220 hab. (2023)[2][3]
Área72,39 km²[3]
Densidade16,85 hab./km²
Entidades de poboación8 parroquias[4]
Política (2023 [5])
AlcaldesaAsunción Morgade (PSdeG[6])
ConcelleirosBNG: 2
PPdeG: 2
PSdeG-PSOE: 5
Eleccións municipais en Rairiz de Veiga
Uso do galego[7] (2011)
Galegofalantes93,49%
Na rede
http://www.rairizdeveiga.es
editar datos en Wikidata ]

Demografía editar

Censo total 1.456 (2014)
Menores de 15 anos 80 (5,49 %)
Entre 15 e 64 anos 780 (53,57 %)
Maiores de 65 anos 596 (40,93 %)
Evolución da poboación de Rairiz de Veiga   Fontes: INE e IGE.
1900 1930 1950 1981 2004 2009 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019 2020 2021 2022 2023
4.084 4.151 4.463 4.114 1.788 1.673 1.622 1.568 1.527
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Xeografía editar

O concello ten unha superficie de 72,39 km², e abrangue 8 parroquias. Atópase na Limia Alta, a unha altitude entre 600 e 1000 m. Ocupa parte dos terreos antigamente anegados pola lagoa de Antela, conservándose algunhas charcas, como as Veigas da Ponte Liñares. As Veigas da Saínza, Ordes e Congostro forman unha valgada enchoupada, de pouca drenaxe. A zona está dentro da zona especial de conservación (ZEC) de Veiga de Ponteliñares[8][9]. Estas veigas adoitan ser zonas húmidas nas tempadas de choiva, permitindo unha grande riqueza biolóxica nos pastos e nas carballeiras. É por iso que está está incluída na Rede Natura 2000. Ademais forma parte da reserva da biosfera Área de Allariz. Alí atópase a carballa da Rocha.

Historia editar

Na zona foron achados restos de palafitas, construcións propias de poboados á beira de lagos e lagoas feitas con madeira e barro, de planta circular e paramentos de cestería. Durante a cultura castrexa houbo asentamentos como o castro de Monte Albán (parroquia de Sabariz), escavado a comezos do s. XX por Florentino López Cuevillas e Vicente Risco, e onde apareceu un enxoval con numerosas pezas de cerámica campaniforme e outros materiais.

Quedou bastante pegada da romanización de Galicia, ao pasar por aquí a Vía Nova ou Vía XVIII do itinerario de Antonino entre Braga e Astorga, que cruzaba o río Limia na Ponte Pedriña.

Na idade media construíuse a Torre de Celme, da que non quedan restos. Xa na idade moderna construíronse o pazo de Santa María de Ordes, un conxunto de casas grandes e capela, na actualidade reformado. respecto á arquitectura relixiosa, a igrexa de Guillamil é de estilo románico. As de Lampaza e Rairiz de Veiga son do s. XVIII con portada renacentista. As de Candás, Congostro, Ordes e Sabariz son barrocas.

Durante o antigo réxime na xurisdición de Rairiz de Veiga impartían xustiza o Conde de Moctezuma (parroquias de Congostro e Ordes) e o Conde de Monterrei. O actual concello constituíuse coa división territorial de España en 1833.

Galería de imaxes editar

Parroquias editar

Galicia | Provincia de Ourense | Parroquias de Rairiz de Veiga

Candás (San Martiño) | Congostro (Santa Mariña) | Guillamil (Santo André) | Lampaza (Santa María) | Ordes (Santa María) | Rairiz de Veiga (San Xoán) | Sabariz (San Pedro) | Zapeaus (Santo Adrao)

Lugares de Rairiz de Veiga editar

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Rairiz de Veiga vexa: Lugares de Rairiz de Veiga.

Notas editar

  1. Véxase no Galizionario.
  2. Instituto Nacional de Estadística, ed. (27 de decembro de 2019). "Cifras oficiales de población resultantes de la revisión del Padrón municipal a 1 de enero". Consultado o 2 de xuño de 2020. (en castelán).
  3. 3,0 3,1 Instituto Galego de Estatística. (2023) "Rairiz de Veiga".Información municipal. Sociedade e poboación. Xunta de Galicia.
  4. Nomenclátor de Galicia. Busca directa. Xunta de Galicia
  5. Goberno de España, Ministerio del Interior (ed.). "Elecciones 2023" (en castelán). Consultado o 21 de xuño de 2023. 
  6. "El PSdeG gobernará sobre 1,2 millones de gallegos, el PP a 667.000, y el BNG a 360.000". La Voz de Galicia (en castelán). Consultado o 21 de xuño de 2023. 
  7. Neira, Carlos. "Evolución do uso do galego por concellos". Arquivado dende o orixinal o 5 de decembro de 2019. Consultado o 14 de outubro de 2014. Fonte: IGE. Datos dispoñibles nas Táboas Dinámicas de Google 
  8. Consellaría de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, Xunta de Galicia (eds.). "Veiga de Ponteliñares". Consultado o 18/10/2019. 
  9. Axencia Ambiental Europea - Unión Europea (eds.). "ES1130006 Veiga de Ponteliñares". Consultado o 18/10/2019. 

Véxase tamén editar