Xunqueira de Ambía
Xunqueira de Ambía é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca de Allariz - Maceda. Segundo o IGE en 2020 tiña 1.374 habitantes (1.863 no 2006, 1.901 no 2005, 1.934 no 2004, 1.997 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é xunqueirao.
Localización | |||||
---|---|---|---|---|---|
| |||||
Estado | España | ||||
Comunidade autónoma | Galicia | ||||
Provincia | provincia de Ourense ![]() | ||||
Capital | Xunqueira de Ambía ![]() | ||||
Poboación | |||||
Poboación | 1.368 (2023) ![]() | ||||
Xeografía | |||||
Parte de | |||||
Superficie | 60,21 km² ![]() | ||||
Altitude | 534 m ![]() | ||||
Comparte fronteira con | |||||
Organización política | |||||
• Alcalde ![]() | José Luis Gavilanes Losada ![]() | ||||
Eleccións municipais en Xunqueira de Ambía ![]() | |||||
Identificador descritivo | |||||
Código postal | 32670 ![]() | ||||
Fuso horario | |||||
Código INE | 32036 ![]() | ||||
Páxina web | xunqueiradeambia.org ![]() |
Xeografía
editarSituación
editarO concello, de 60,21 km²[1], abrangue seis parroquias. Limita ó norte con Baños de Molgas, ó sur con Sandiás, ó leste con Vilar de Barrio e Sarreaus, e ó oeste con Allariz e Paderne de Allariz.
Hidrografía
editarO municipio está atravesado polo río Arnoia. No Baniño hai augas termais que nacen a 18 °C, e no Porteiro están a poza de Santa Lucía e a poza do Malladoiro.
Demografía
editarPadrón municipal 2020 | Habitantes[1] | Homes | Mulleres |
---|---|---|---|
Menores de 15 anos | 95 (6,91 %) | 45 | 50 |
Entre 16 e 64 anos | 677 (49,27 %) | 373 | 304 |
Maiores de 65 anos | 602 (43,81 %) | 277 | 325 |
Total | 1.374 | 695 | 679 |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/gl/timeline/bols7mkn3nwz1z88uceuae3qs1xszpe.png)
Evolución da poboación de Xunqueira de Ambía Fontes: INE e IGE. | ||||||||||||||||||
1900 | 1930 | 1950 | 1981 | 2004 | 2009 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 |
4.208 | 4.369 | 4.981 | 3.031 | 1.934 | 1.789 | 1.697 | 1.649 | 1.620 | 1.546 | 1.498 | 1.461 | 1.438 | 1.418 | 1.375 | 1.374 | |||
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.) |
Historia
editarHai restos megalíticos. Da cultura castrexa consérvanse os poboados de Cerdeira e A Medorra. Trala romanización de Galicia construíuse a Vía Nova (vía XVIII no itinerario de Antonino) entre Braga e Astorga que atravesaba a zona. Dela consérvase un miliario, trasladado a carón da casa consistorial.
Segundo a tradición, no século IV apareceuse a Virxe María nunha xunqueira (de onde procedería o nome a poboación), e no lugar construíuse unha ermida. Entre os séculos VIII e X naceu o Mosteiro de Santa María, e en 1164, por orde do rei Fernando II de León, comezou a construírse a colexiata de Santa María a Real, de arquitectura románica, declarada Ben de Interese Cultural en 1931. Foi no século XII, co mosteiro estivo a cargo da Orde de Santo Agostiño, cando acadou o seu maior esplendor. O claustro actual é do século XVI.
A calzada romana deu pé a unha variante da Vía da Prata do Camiño de Santiago, que entra no concello pola aldea de Bobadela parroquia de Bobadela a Pinta) e percorre os lugares de Padroso, Cima de Vila (parroquia da Abeleda), Quintela, Xunqueira de Ambía (na rúa Asdrúbal Ferreiro hai un albergue de peregrinos de 24 prazas)[4], San Xillao (parroquia de Xunqueira de Ambía), A Pousa, Salgueiros e Os Casares (parroquia de Armariz). En 1541 o prior do mosteiro, Alonso de Piña, fundou un hospital de peregrinos.
Patrimonio
editarAmais da xa mencionada colexiata, en Salgueiros hai un peto de ánimas de comezos do s. XIX.[5]
Galería de imaxes
editar- Artigo principal: Galería de imaxes de Xunqueira de Ambía.
Parroquias
editarLugares de Xunqueira de Ambía
editarPara unha lista completa de todos os lugares do concello de Xunqueira de Ambía vexa: Lugares de Xunqueira de Ambía.
Notas
editar- ↑ 1,0 1,1 "IGE - Información municipal". www.ige.eu. Arquivado dende o orixinal o 27 de maio de 2021. Consultado o 2021-05-27.
- ↑ "IGE. Táboas". www.ige.eu. Arquivado dende o orixinal o 27 de maio de 2021. Consultado o 2021-05-27.
- ↑ "Instituto Nacional de Estadística. (National Statistics Institute)". ine.es. Consultado o 2021-05-27.
- ↑ Albergue de peregrinos de Xunqueira de Ambía en Turgalicia.
- ↑ Peto de Ánimas de Salgueiros en Turgalicia.
Véxase tamén
editarWikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Xunqueira de Ambía |
Bibliografía
editar- Barros Guede, José. Historia y arte de Xunqueira de Ambía, 2004, 144 p., ISBN 978-84-609-1514-0