Abrir o menú principal

Folidotos

(Redirixido desde "Pholidota (animal)")

CaracterísticasEditar

Os folidotos están entre os mamíferos máis estraños do mundo, xa que non son demasiado diferentes dos réptiles, xa que teñen o corpo cuberto de grandes escamas imbricadas, formando un escudo dérmico que cobre todas as partes superiores, así como a inferior da cola (son os únicos mamífero coñecidos con esta adaptación).[4][5] Esta coiraza fai que poidan parecer, a simple vista, armadillos, moi afastados filoxeneticamente, xa que estes pertencen á familia dos dasipódidos, única da orde dos cingulados, propios da América tropìcal.[4]

O seu corpo é alongado, coa cabeza pequena, estreita e sen pavillóns auditivos (ou ben estes son rudimentarios) e a cola é moi longa (de até os 2/3 da lonxitude total do animal) e, nas formas arborícolas, é prénsil. Non teñen dentes en estado adulto, pero si unha lonfa e estreita lingua, protáctil e dotada dunha saliva pegañenta, coa que apañan os insectos (formigas, térmites) dos que se alimentan.[4][6][7]

Os pangolíns móvense moi lentamente, andando a miúdo sobre as súas patas traseiras (máis desenvolvidas que as dianteiras) e usando a cola como contrapeso, coas patas dianteiras separadas do chan. As unllas están ben desenvolvidas, e están recurvadas. O sentido da vista está pouco desenvolvido, pero os do olfacto, gusto e oído si son moi agudos. So animais solitarios, e as parellas permanecen unidas só durante a curta época do celo. Son capaces de enrolarse sobre si mesmos, formando unha bóla que só presenta as escamas ao exterior. Esta actitude pasiva é a súa única defensa; porén, o efecto cortante das moi duras escamas, movidas por potentes músculos, poden produciren serios danos aos seus inimigos se meten o fociño ou os dedos entre elas. As femias paren unha soa cría por parto, á que transportan na base da súa cola e protexen enroscándose ao redor dela; ás crías as escamas endurécenselles aos dous días de vida..[4][6][7]

Distínguense dous brupos ben definidos, un terrestre e outro arborícola. En canto á súa distribución xeográfica, catro especies viven na África tropical (agás Madagascar), e as outras catro en Asia: India, Ceilán, Birmania, Indonesia, sur da China (incluíndo as illas de Taiwán e Hainan) e Filipinas (Palawan).[6]

O nome vulgar pangolín provén da palabra malaia penggoling, que significa "rolo", "algo que enrola", e de aí pasou ás linguas europeas a través do inglés pangolin.[8][9]

TaxonomíaEditar

Debido a que antigamente non se dispoñía de moitos datos sobre a súa evolución e parentesco filoxenético,[7] os pangolíns clasificáronse antigamente noutras ordes, por exemplo na antiga dos dos xenartros (hoxe considerada superorde), que inclúe aos chamados osos formigueiros, tamanduaa e os armadillos (hoxe separados na orde dos cingulados). Porén, recentes probas xenéticas, indican que os seus parentes vivos máis próximos son os carnívoros que forman con eles o clado Ferae.[10][11] E algúns paleontólogos clasificáronos na orde dos cimolestos, hoxe extintos, xunto con outros varios grupos así mesmo extintos.

A orde dos folidotos foi descrita en 1904 polo zoólogo e bioxeógrafo xermano-neerlandés Max Carl Wilhelm Weber; a familia dos mánidos, en 1821 polo zoólogo británico John Edward Gray, mentres que o xénero Manis fora xa establecido en 1758 por Carl von Linné na 10ª edición do seu Systema Naturae.

Subxéneros, especies e subespeciesEditar

Actualmente no xénero Manis recoñécense subxéneros con oito especies vivas, coas subespecies que se indican:[12]

Xénero Manis Linnaeus, 1758

Distribución das especiesEditar

Mapa de distribución das especies do xénero ManisEditar

Lenda

Galería de imaxesEditar

Especies africanas
Especies asiáticas

NotasEditar

  1. Pholidota en MSW.
  2. Manidae en MSW.
  3. pangolín no dicionario da RAG.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Dorst, J. & Dandelot, P. (1973), pp. 35-37.
  5. Briggs, Mike & Peggy Briggs (2006): The Encyclopedia World Wildlife. Chicago: Parragon Books. ISBN 978-1-4054-3679-3, p. 63.
  6. 6,0 6,1 6,2 Haltenorth, T. & Diller, H. (1986), pp. 134-137.
  7. 7,0 7,1 7,2 Kowalski, K. (1981), pp. 342-345.
  8. Real Academia Española (1992): Diccionario de la lengua española, 21ª ed. Madrid: RAE / Espasa Calpe. ISBN 84-239-9200-4.
  9. Julie Pearsall, ed. (2002): Concise Oxford English Dictionary, 10th ed. Oxford University Press. ISBN 0-19-860572-2.
  10. Murphy, Willian J. et al. (2001): "Resolution of the Early Placental Mammal Radiation Using Bayesian Phylogenetics". Science 294 (5550): 2348–2351.
  11. Beck, Robin M. D.; Bininda-Emonds, Olaf R. P.; Cardillo, Marcel; Liu, Fu-Guo & Purvis, Andy (2006): "A higher-level MRP supertree of placental mammals". BMC Evolutionary Biology 6 (1): 93.
  12. Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (ed). (2005):Mammal Species of the World[Ligazón morta].

Véxase taménEditar

BibliografíaEditar

  • Barlow, J. C. (1984): "Xenarthrans and pholidotes". En Anderson, S. & J. K. Jones, Jr. (eds). Orders and Families of Recent Mammals of the World. New York: John Wiley and Sons.
  • Dorst, J. & Dandelot, P. (1973): Guía de campo de los mamíferos salvajes de África, Barcelona: Ediciones Omega, S. A.
  • Haltenorth, T. & Diller, H. (1986): A Field Guide of the Mammals of Africa including Madagascar. London: William Collins Sons & Co Ltd. ISBN 0-00-219778-2.
  • Kowalski, K. (1981): Mamíferos. Manual de teriología. Madrid: H. Blume Ediciones. ISBN 84-7214-229-9.
  • Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (eds.) (2005): Mammal Species of the World - A Taxonomic and Geographic Reference. Third edition. Baltuimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press, 2 vols. ISBN 0-8018-8221-4.

Outros artigosEditar

Ligazóns externasEditar