Abrir o menú principal

Xosemaría Pérez Parallé

mestre e escritor galego

Xosé María Pérez Parallé, que asinaba con frecuencia como Xosemaría Pérez Parallé, nado en Ferrol o 4 de agosto de 1909 e finado en Fene o 1 de novembro de 1987, foi un mestre e escritor galego.

Xosemaría Pérez Parallé
Xosemaría Pérez Parallé.jpg
Xosemaría Pérez Parallé (outubro, 1987)
Nacemento4 de agosto de 1909
 Ferrol
Falecemento1 de novembro de 1987
 Fene
NacionalidadeEspaña
Ocupaciónpoeta, mestre e escritor
XénerosNarrativa, poesía
editar datos en Wikidata ]

TraxectoriaEditar

A súa actividade cultural comezou en Santiago de Compostela, cidade na que realizou estudos universitarios de Dereito, Filosofía e Letras e Maxisterio, colaborando tamén en diversos xornais e participando dalgunhas iniciativas como a fundación da revista Abrente, xunto con Filgueira Valverde e outros escritores.

Regresou a Ferrol, onde participou na publicación republicana Renovación, así como nas actividades do Centro Obreiro de Cultura. Paralelamente comezou a desenvolver un intenso traballo poético que en gran parte permaneceu inédito até despois do seu pasamento, a pesar de recibir algúns premios puntuais, como un diploma no Certamen del Trabajo de 1935. A chegada da guerra civil truncou a meirande parte das súas actividades públicas. O autor limitouse ao seu traballo como mestre no Centro de Enseñanza General de Ferrol. Co tempo estabeleceuse na parroquia de Barallobre, no concello de Fene, próximo a Ferrol, terra na que pasou boa parte da súa vida e coa que estabeleceu unha fonda ligazón persoal, polo que foi denominado popularmente como o poeta do Penedo, lugar desta parroquia onde residiu.

Entrou a traballar en Astano de peón caldeireiro, e pasou a facerse cargo do arquivo e biblioteca do estaleiro.[1] No anos sesenta fíxose cargo dos labores de dinamización cultural do Círculo Mercantil e Industrial Unidad de Fene, mentres seguiu a recibir premios nacionais e internacionais: entre eles o de 1964 da Radio-Televisión Francesa a dous poemas do seu libro Cartafol da saudade, ou a mención nos Xogos Florais de Pamplona de 1975. Faleceu en 1987. Nese mesmo ano, o Círculo Mercantil creou, na súa honra, o Premio Nacional de Poesía Xosemaría Pérez Parallé. Dende entón ten recibido multitude de homenaxes. En Ferrol foi nomeado Fillo predilecto da cidade e déuselle o seu nome a unha rúa do seu barrio natal, Canido. En Fene, ademais de apoiar o premio literario, o concello puxo o seu nome á Biblioteca Municipal, e tamén lle adicou un banco na Praza do Camiñante Descoñecido, dedicas aos máis destacados autores galegos. Frecuentemente organízanse tamén homenaxes á súa persoa por parte das asociacións culturais de Fene, así como unha forte reivindicación para que sexa homenaxeado no Día das Letras Galegas.

PopularidadeEditar

 
Praza do Camiñante Descoñecido en Barallobre, onde ten un banco co seu nome

A pesar de ser un autor que deixou boa parte da súa obra inédita e outra en edicións pequenas e mal distribuídas, Pérez Parallé gozou de sona na súa comarca. O seu estilo poético era sinxelo e pretendía estar próximo ás clases populares, empregando frecuentemente formas da literatura oral, fuxindo do eruditismo e tendo a Celso Emilio Ferreiro como un dos referentes. Considerábase a si mesmo, máis un segrel ca un poeta. Ademais disto, o autor colaborou frecuentemente en iniciativas culturais: foi letrista das rondallas de Ferrol, así como do certame de música infantil Cantareliña, creando composicións populares como a dun esconxuro da Queimada.

ObraEditar

 
Premio Nacional de Poesía Xosemaría Pérez Parallé.

Existen dificultades, debido ao seu espallamento, de dar conta precisa de toda a obra escrita do autor. Algunhas edicións destacadas son:

  • Poemas e cantigas, 1995 (póstuma)
  • Cartafol da saudade, 1963
  • Mariñanas: Retábulo betanceiro, Hispania, Xuvia, 1961
  • Esconxuro da queimada, Xuvia, 1973
  • Esteiro, saga romancera dun barrio perdido, 1975
  • Dorna romeira, Fene, 1985
  • Chanteiro: poemario sinxelo, Centro Cultural Outeiro, 1990 (póstuma)

NotasEditar

Véxase taménEditar

BibliografíaEditar