Abrir o menú principal

Torres de Oeste

Ben de Interese Cultural

As Torres de Oeste[1] son un sitio arqueolóxico composto polas ruínas consolidadas dunhas torres de orixe romana que serviron de enclave fundamental para a defensa das terras da arquidiocese de Santiago de Compostela dos ataques normandos na Alta e na Baixa Idade Media.

Torres de Oeste
Torres de Catoira 1.jpg
ConcelloCatoira
ProvinciaPontevedra
Comunidade
autónoma
Galicia
Coordenadas42°40′36″N 8°43′33″O / 42.6766, -8.72577Coordenadas: 42°40′36″N 8°43′33″O / 42.6766, -8.72577
Estilo arquitectónico
Estilo orixinalromano (?)
Estilo actualrománico (século X)
Estado actualruínas consolidadas, visita libre
Véxase tamén
Castelos de Galicia
editar datos en Wikidata ]

Trátase dun castelo de acceso libre e uso turístico e foi declarado Monumento Nacional.

SituaciónEditar

Sitúase na confluencia do río Ulla e a ría de Arousa, na parroquia de Oeste, concello de Catoira.

HistoriaEditar

OrixeEditar

No lugar que ocupan as torres tense testemuñado actividade humana desde época castrexa, sabémolo polos restos de cerámica e útiles de bronce atopados.

A data da súa construción foi, durante moito tempo, motivo de longas discusións. Xa o autor romano Pomponio Mela menciona na súa obra a existencia na desembocadura do Ulla das "Turris Augusti".

 
Torres de Oeste dende a ponte.
 
Torre.
 
Capela románica e unha das torres.

Pero tívose que esperar a que a mediados do século XX escavacións arqueolóxicas demostrasen a existencia de restos romanos situados na cimentación das torres.[2]

Idade MediaEditar

No século X, por mor das numerosos ataques normandos remontando a ría, incluída a morte do bispo Sisnando defendendo a súa diocese fixo que os seus sucesores se esforzasen en reparar e mellorar as defensas da ría.

O 29 de outubro de 1024 o rei Afonso V o Nobre doa a Vistruario bispo de Iria, as torres. Cara ao ano 1040 o bispo Cresconio[3] ordenou importantes traballos de reformas.

Pola Historia Compostelá sabemos que os traballos de melloras e reformas continuaron baixo os mandatos dos sucesores de Cresconio: Diego Páez e Diego Xelmírez.

No século XII defínese a estrutura definitiva do castelo, quedando composta a fortaleza por sete torres que amurallaban un recinto arrodeado de pantanos.

Posúe unha capela do século XII construída por Xelmírez e dedicada ó Apóstolo Santiago. A partir do século XV,a fortaleza comeza a súa decadencia, e finalmente no ano 1525 gran parte das construcións foron destruídas.

DescriciónEditar

Na actualidade consérvanse en pé os alzados de dúas das torres e unha terceira moi arruinada. As torres son de planta cadrada e construídas con "perpiaño mediano" (coñecido como asturiano) e grandes perpiaños nos esquinais e nas xambas.

A ermidaEditar

Trátase do mesmo templo que Diego Xelmírez levantou 'ad fundamentis no ano 1122. Atópase unida a unha torre e foi refeita en tempos modernos. En imaxes antigas pódense ver as bóvedas totalmente derrubadas. A igrexa é dunha nave cun ábsida semicircular. Os perpiaños son raros e irregulares as fiadas. A nave cóbrese con bóveda de canón con directriz en arco de ferradura. O arco triunfal (semicircular) apóiase sobre xambas de codillos.

A fachada principal coróase cunha espadana dunha soa troneira. A portada componse dunha sinxela porta cun lintel pentagonal, e sobre este un arco semicircular. No tímpano restos dunha inscrición de difícil lectura. A fachada meridional carece de cornixa nin seteiras, e só se abre cunha porta alintelada cun arco de descarga similar ao da fachada occidental (principal). Na fachada setentrional ábrense cinco seteiras con arco de ferradura.

AchadosEditar

No Museo de Pontevedra consérvase unha doela (cat. nº 1488) que procede deste lugar co seguinte texto "ERA MCC". Tamén conserva un relevo rectagular, cunha cruz grega no centro e colgando un alfa e un omega, é a peza nº 2088, coa seguinte inscrición: "IN HOC SIGNO TUETUR PIUS HOC SIGNO VINCITUR INIMICUS".

A Romaría ViquingaEditar

Artigo principal: Romaría Viquinga de Catoira.

Cada verán, o primeiro domingo de agosto, os restos do Castellum Honesti reviven unha romaría viquinga que recrea a defensa do castelo fronte a un ataque normando.

Galería de imaxesEditar

Fachada occidental da capela 
Seteira con arco de ferradura da capela 
 
As Torres de Oeste esmagadas pola ponte entre Catoira e Rianxo. 

NotasEditar

  1. "Torres de Oeste". Turgalicia. Consultado o 3 de agosto de 2015. 
  2. Chamoso Lamas, Manuel Excavaciones en Torres de Oeste (Catoira-Pontevedra). CEG. (1951). Páxs. 283-285.
  3. Posiblemente enterrado neste lugar no ano 1066.

Véxase taménEditar

BibliografíaEditar

  • Bango Torviso, Isidro Gonzalo (1979). Arquitectura románica en Pontevedra. Páxs. 211 a 212. Fundación Pedro Barrié de la Maza. ISBN 84-300-0847-0. 

Outros artigosEditar