Prítane
Na democracia ateniense, a partir da revolución isonómica de Clístenes, os prítanes (οἱ πρυτάνεις hoi prytáneis), seleccionados de entre os cincocentos elixidos da Bulé, exerceron un papel político central, aínda que o seu poder era limitado. Asumían as misións de organización e de marco de funcionamento das institucións.
Composición
editarA Bulé estaba composta de 500 buleutas, 50 por tribo. Os 50 delegados de cada tribo exercían colectivamente durante un dos dez meses do ano ateniense (trinta e seis días) a maxistratura dos prítanes (οἱ πρυτάνεις): a pritanía (ἡ πρυτανεία hē prytanéia) da súa tribo.
Vida cotiá
editarOs prítanes vivían día e noite acomodados, aloxados e alimentados pola cidade, nun edificio contiguo ao Buleuterion: o Pritaneo (τό Πρυτανεῖον to Prytanéion). Atopábanse así en disposición de entrar na sesión en calquera momento. Este edificio público estaba aberto tamén aos cidadáns que a cidade desexaba distinguir con honras, así como convidados ilustres (embaixadores por exemplo).
Atribucións
editarOs prítanes exercían, xunto á Bulé (o Consello) e a Ekklesía (a asemblea de cidadáns), un conxunto de papeis administrativos e relixiosos:
- Os prítanes convocaban en sesión á Bulé para discutir e redactar os probuléumata (προβουλεύματα), proposicións de lei para someter á Ekklesía.
- Preparaban e organizaban a sesión da Ekklesía (polo menos debía ter lugar unha sesión por pritanía):
- Convocaban aos cidadáns (dispersos polo territorio da Ática).
- Controlaban o acceso á Pnyx (o outeiro dedicado ao goberno).
- Supervisaban o desenvolvemento dos debates.
- No século -V, realizaban o reconto dos sufraxios (no século -IV, este papel finalmente foi atribuído aos proedros, que eran elixidos a sorte entre os membros das outras nove tribos).
- Mantiñan o lume sacro da cidade no Tholos (ἡ θόλος hē thólos), unha chama que xamais debía apagarse. A vixilancia deste edificio confiábase cada día aos membros dunha tritís.
Un dos prítanes, elixido a sorte, exercía durante un día a función de epístata (ὁ ἐπιστάτης ho epistátēs), é dicir, presidente do Consello (na práctica o xefe do Estado, vendo os arcontes o seu poder minguado) e Garda dos selos (selo da cidade, chave do tesouro, chave dos templos). Dirixía os traballos da Bulé e presidía a sesión da Ekklesía. Esta función non era puramente honorífica, posto que unha grafē parà nómōn (ἡ γραφὴ παρὰ νόμων) podía ser interposta contra o epístata (véxase Bulé).
Véxase tamén
editarBibliografía
editar- Humbert, M. Michel (2003). Histoire des institutions politiques et sociales de l'Antiquité (en francés). Editions Dalloz. ISBN 2-247-05113-8.
- Prytaneis. A study of the inscriptions honoring the Athenian councillors. (PDF) (en inglés). Atenas: American School of Classical Studies at Athens. 1937.