Lingua rutena

Non se ha confundir co ruteno antigo

O ruteno[6] (autodeniminado русиньска бесїда ou русиньскый) é unha variante lingüística eslava oriental falada polos rutenos da Europa Central. Algúns lingüistas non a consideran unha variante, mais é unha lingua separada que ten seu propio código ISO 639-3, mentres que outros a consideran como un dialecto da lingua ucraína.[7] Trátase dun asunto contemporaneamente polémico, e ámbalas dúas posicións posúen tamén implicacións políticas.[8]

Ruteno
русинськый язык; руски язик
rusîns'kyj jazyk; ruski jazik
Falado en: Ucraína
Total de falantes: 623 500 (2000–2006)
Familia: Indoeuropea
 Balto-eslava
  Eslava
   Eslavo oriental
    Ruteno
Escrita: Alfabeto cirílico
Estatuto oficial
Lingua oficial de:  Bosnia e Hercegovina[1]
 Croacia[1]
 República Checa[1]
 Hungría[1][2]
 Polonia[1][3]
 Romanía[1]
 Serbia[1][4]
 Eslovaquia[1]
Códigos de lingua
ISO 639-1: --
ISO 639-2: ---
ISO 639-3: rue
Mapa
Idioma rusino.PNG
Área aproximada de fala rutena.
Status
Lang Status 80-VU.svg
O ruteno está clasificado como "vulnerable" polo Libro Vermello das Linguas Ameazadas da UNESCO[5]
Uso oficial do ruteno panónico en Voivodina, Serbia

FalantesEditar

O Ethnologue dá un total de 636.230 falantes[9]. Segundo os censos nacionais, a poboación total de falantes é de 70.734:

NotasEditar

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 Council of Europe 2021.
  2. "Implementation of the Charter in Hungary". Database for the European Charter for Regional or Minority Languages. Public Foundation for European Comparative Minority Research. Arquivado dende o orixinal o 27 de febreiro de 2014. Consultado o 16 de xuño de 2014. 
  3. "I Raport dla Sekretarza Rady Europy z realizacji przez Rzeczpospolitą Polską postanowień Europejskiej karty języków regionalnych lub mniejszościowych" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 1 de xullo de 2014. Consultado o 28 de abril de 2019. 
  4. "The Statue of the Autonomous Province of Vojvodina, Serbia". Skupstinavojvodine.gov.rs. Arquivado dende o orixinal o 3 de marzo de 2012. Consultado o 2012-08-07. 
  5. Moseley, Christopher e Nicolas, Alexandre. "Atlas of the world's languages in danger". unesdoc.unesco.org. Consultado o 11 de xullo de 2022. 
  6. Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para ruteno.
  7. Bernard Comrie, "Slavic Languages," International Encyclopedia of Linguistics (1992), Oxford, Vol 3, pp. 452-456.
  8. George Y. Shevelov, "Ukrainian," The Slavonic Languages (1993), Routledge, pp. 947-998.
  9. Rusyn Ethnologue
  10. Statistical Office of the Slovak Republic. "Population and Housing Census 2011: Table 11. Resident population by nationality - 2011, 2001, 1991" (PDF). Statistical Office of the Slovak Republic. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 17 de abril de 2012. Consultado o 22 de marzo de 2012. 
  11. Republic of Serbia, Republic Statistical Office (24 de decembro de 2002). "Final results of the census 2002" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 06 de marzo de 2009. Consultado o 16 de outubro de 2016. 
  12. State Statistics Committee of Ukraine. "About number and composition population of UKRAINE by data All-Ukrainian population census 2001 data". Arquivado dende o orixinal o 02 de marzo de 2008. Consultado o 16 de decembro de 2010. 
  13. "Home" (PDF). Central Statistical Office of Poland. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 16 de xaneiro de 2013. Consultado o 22 de marzo de 2012. 
  14. "Republic of Croatia - Central Bureau of Statistics". Crostat. Consultado o 5 de setembro de 2010. 
  15. "1.28 Population by mother tongue, nationality and sex, 1900–2001". Hungarian Central Statistical Office. 2001. 
  16. "5. Národnost a Mateřský jazyk" (PDF). Consultado o 5 de setembro de 2010. 

Véxase taménEditar