Diferenzas entre revisións de «Cantiga de refrán»

sen resumo de edición
(Nova páxina: "A Cantiga de refrán, dentro da lírica medieval galego-portuguesa, é aquela que na súa composición inclúe un retrouso. Neste tipo de can...")
 
{{wikificar}}
{{sencat}}
{{sen notas}}
{{ligazóns internas}}
A [[Cantiga]] de refrán, dentro da [[Lírica galego-portuguesa|lírica medieval galego-portuguesa]], é aquela que na súa composición inclúe un [[retrouso]]. Neste tipo de cantiga repítese un conxunto de versos de autonomía ritmática ao final de cada estrofa.
 
==Definición de Cantiga de refrán==
O refrán, segundo Ângela Correia, pódese definir en termos xerais “como um conjunto de versos com autonomia rimática que se repete integralmente no fim de cada estrofe, com um número de versos inferior ao do corpo da estrofe e cuja medida silábica é igual à dos restantes versos da cobla” (Correia, 2000: 570).{{cómpre referencia}}
 
As cantigas de refrán están elaboradas maiormente en versos octosílabos ou decasílabos e con rima asonante. O normal é que a cantiga presente tres ou catro estrofas.
==Clasificación==
===[[Cantiga de amor]]===
<poem>
En gran coita, senhor,
 
que peior que mort’é,
 
vivo, per bõa fe,
 
e polo voss’amor
 
esta coita sofr’eu
 
por vós, senhor, que eu
 
 
vi polo meu gran mal;
 
e melhor mi será
 
de morrer por vós ja,
 
e, por me Deus non val,
 
esta [coita sofr’eu
por vós, senhor, que eu]
 
 
polo meu gran mal vi;
 
e máis mi val morrer
 
ca tal coita sofrer,
 
pois por meu mal assi
 
esta [coita sofr’eu
 
por vós, senhor, que eu]
 
 
vi por gran mal de min,
 
pois tan coitad’and’eu.
</poem>
 
 
Repertorios: Tavani 25, 36; D’Heur 504
 
===[[Cantiga de amigo]]===
<poem>
Amig’e fals’e desleal,
 
que prol á de vos trabalhar
 
de na mia mercee cobrar?
 
Ca tanto o trouxestes mal
 
que non ei, de vos ben fazer,
 
pero m’eu quisesse, poder.
 
Vós trouxestes o preit’assi
 
come quen non é sabedor
 
de ben nen de prez nen d’amor;
 
e por én creede per min
 
que non ei, de vos ben fazer,
 
[pero m’eu quisesse, poder].
 
Caestes en [a]tal cajon
 
que sol conselho non vos sei,
 
ca ja vos eu desemparei
 
en guisa, se Deus mi perdon,
 
que non [ei, de vos ben fazer,
 
pero m’eu quisesse, poder].
</poem>
 
 
Repertorios: Tavani 25,11; Don Denis 600
 
===[[Cantiga de escarnio e maldizer]]===
<poem>
 
Achei Sanch[a] An[e]s encavalgada
 
e dix’eu por ela cousa guisada,
 
ca nunca vi dona peior talhada,
 
e quige jurar que era mostea;
 
e vi-a cavalgar per ũa aldeia
 
e quige jurar que era mostea.
 
Vi-a cavalgar en ũu seendeiro,
 
e non ia mig’or’ũu cavaleiro;
 
santiguei-m’e disse: «Gran foi o palheiro
 
onde carregaran tan gran mostea».
 
Vi-a cavalgar per ũa aldeia
 
e quige jurar que era mostea».
 
Vi-a cavalgar indo pela rua,
 
mui ben vistida en cima da mua;
 
e dix’eu: «Ai velha fududancua,
 
que me semelhades ora mostea!».
 
Vi-a cavalgar per ũa aldeia
 
e quige jurar que era mostea».
</poem>
 
 
Repertorio: [[Giuseppe Tavani|Tavani]] 18,1; [[Afonso X]] 453
 
Existe a conservación de Cantigas de refrán dentro das antoloxías do Cancioneiro da Ajuda (CA), gardado na Biblioteca do Palácio da Ajuda (Lisboa). No Cancioneiro da Biblioteca Nacional (CBN), coñecido tamén como Cancioneiro Colocci-Brancuti, conservase na Biblioteca Nacional de Lisboa e o Cancioneiro da Vaticana (CV) que é preservado en Italia.
 
Tamén cabe nomear o Pergamiño Vindel (PV)- que contén as sete cantigas de amigo compostas por Martín Codax-, o Cancioneiro de Berkeley, a Tavola Colocciana e os Cinco Lais de Bretaña.
 
== Bibliografía ==
*[http://www.cirp.es/pls/bal2/f?p=106:10:8855792983922455602::::P10_TERMO,P10_TIPO:cantiga%20de%20refr%C3%A1n,termo Centro Ramón Piñeiro]
*[http://academia.gal/dicionario/ Diccionario da Real Academia Galega]
 
*http://www.saberia.com/que-es-una-cantiga/
[http://academia.gal/dicionario/ Diccionario da Real Academia Galega]
*[http://universocantigas.gal/ Universo Cantigas]
 
*[http://glossa.gal/recursos Proxecto Glossa]
http://www.saberia.com/que-es-una-cantiga/
*[http://cantigas.fcsh.unl.pt/cantiga.asp?cdcant=1468&pv=sim Cantigas medievais galego-portuguesas]
 
*[http://corpus.cirp.gal/corga/buscas Corpus de Referencia do Galego Actual (CORGA)]
[http://universocantigas.gal/ Universo Cantigas]
 
[http://glossa.gal/recursos Proxecto Glossa]
 
[http://cantigas.fcsh.unl.pt/cantiga.asp?cdcant=1468&pv=sim Cantigas medievais galego-portuguesas]
 
[http://corpus.cirp.gal/corga/buscas Corpus de Referencia do Galego Actual (CORGA)]
193.900

edicións