Diferenzas entre revisións de «Revolución Rusa de 1917»

* da > de la (en expresións en francés).
(Restauración de textos en francés deturpados pola tradución automática.)
(* da > de la (en expresións en francés).)
O termo '''Revolución Rusa''' ({{lang-ru|Русская революция}}, ''Russkaya revolyutsiya'') agrupa todos os sucesos que conduciron ao derrocamento do réxime [[tsar]]ista e á instauración preparada doutro, [[Leninismo|leninista]], a continuación, entre febreiro e outubro de 1917, que levou á creación da [[República Socialista Federativa Soviética de Rusia]]. O tsar viuse obrigado a abdicar e o antigo réxime foi substituído por un Goberno provisional durante a primeira revolución de febreiro 1917 (marzo no [[calendario gregoriano]], pois o [[calendario xuliano]] estaba en uso en Rusia nese momento). Na segunda revolución, en outubro, o [[Goberno Provisional Ruso|Goberno provisional]] foi eliminado e substituído cun goberno [[bolxevique]] ([[comunista]]).
 
A [[Revolución de febreiro|Revolución de Febreiro]] focalizouse, orixinalmente, en torno a [[Petrogrado]] (hoxe [[San Petersburgo]]). No caos, os membros do parlamento imperial ou [[Duma Estatal do Imperio Ruso|Duma]] asumiron o control do país, formando o Goberno provisional ruso. A dirección do exército sentía que non tiñan os medios para reprimir a revolución e [[Nicolao II de Rusia|Nicolao II]], o último emperador de Rusia, abdicou. Os [[soviets]] (consellos de traballadores), que foron dirixidos por faccións socialistas máis radicais, nun principio permitiron ao Goberno provisional gobernar, pero insistiu nunha prerrogativa para influír no goberno e controlar diversas milicias. A Revolución de Febreiro levouse a cabo no contexto dos duros reveses militares sufridos durante a [[Primeira Guerra Mundial|primeira guerra mundial]] (1914-1918),<ref>{{Cita|A Première Guerre mondiale aggrave les facteurs de fragilité dade la Russie. Les défaites précipitent a désagrégation du régime impérial.|Serge Berstein, Pierre Milza, ''Histoire du XXe siècle'', Tome 1 (1900-1945), p. 88.}}</ref> que deixou a gran parte do exército ruso nun estado de motín.
 
A partir de entón produciuse un período de [[poder dual]], durante o cal o Goberno provisional tiña o poder do Estado, mentres que a rede nacional de soviets, liderados polos socialistas, tiña a lealdade das clases baixas e a [[esquerda política]]. Durante este período caótico houbo motíns frecuentes, protestas e moitas folgas. Cando o Goberno provisional decidiu continuar a guerra con [[Alemaña]], os bolxeviques e outras faccións socialistas fixeron campaña para deter o conflito. Os bolxeviques puxeron a milicias obreiras baixo o seu control e convertéronos na [[Garda Vermella (Rusia)|Garda Vermella]] (máis tarde, o [[Exército Vermello]]) sobre as que exercían un control substancial.
A comezos do [[século XX]], o desenvolvemento da industria rusa era cada vez maior, favorecendo o crecemento das cidades e unha crecente efervescencia cultural: a antiga orde social cambaleábase, agravando as dificultades dos máis pobres. As industrias florecían e a crecente [[clase obreira]] aglutinábase principalmente nas cidades, pero a prosperidade do país non representara beneficio algún para a maioría da poboación.
 
A economía no seu conxunto seguía sendo arcaica.<ref>[[Marc Ferro]],''La Révolution de 1917'', Aubier, Paris, 1967, p. 36.</ref> O valor da produción industrial en [[1913]] era dúas veces e media menor que o de [[Terceira República Francesa|Francia]], seis veces menor que o de [[Imperio alemán|Alemaña]] e catorce veces menor que o de [[Estados Unidos]].<ref>[[René Girault]] e Marc Ferro, ''Da Russie à l'URSS. L'histoire dade la Russie de 1850 à nos jours'', Nathan, 1989.</ref> A produción agrícola continuaba sendo deficiente e a falta de transportes paralizaba calquera intento de modernización económica.<ref>[[Marc Ferro]],''La Révolution de 1917'', Aubier, Paris, 1967, p. 39.</ref> O [[Produto Interior Bruto|PIB]] [[per cápita]] naquela época era inferior ao de [[Hungría]] ou ao de [[España]] e, aproximadamente, supoñía unha cuarta parte do de Estados Unidos.<ref>3.593 [[Dólar estadounidense|dólares]] per cápita en Rusia en 1913 e 13.327 dólares en EE.UU.</ref> Ademais, o país estaba dominado sobre todo por capital estranxeiro, posuíndo este case a metade das accións rusas.<ref>[[Richard Pipes]], La Révolution russe, PUF, 1993, p. 71</ref> O proceso de industrialización foi violento e mal aceptado polos campesiños, que foran bruscamente [[proletariado|proletarizados]]. A clase obreira nacente, aínda que numericamente pequena, concentrábase nas grandes zonas industriais, o que facilitou a crecente conciencia [[revolución|revolucionaria]].<ref>[[Lev Trotski]], «Particularités du développement dade la Russie», en ''Histoire dade la révolution russe. 1. Février, Paris, Éditions du Seuil, 1950, pp. 39-52.</ref>
 
O [[Imperio Ruso]] seguía sendo un país esencialmente rural (o 85% da poboación vivía en zonas rurais). Aínda que unha parte dos campesiños, os [[kulak|kuláks]], enriqueceuse e constituíu unha especie de clase media rural co apoio do réxime; o número de campesiños sen terra aumentara, creando así un auténtico proletariado rural receptivo a ideas revolucionarias. Ata logo de [[1905]], un deputado da [[Duma#A Duma de Estado durante o Imperio Ruso|Duma]] sinalou que en moitos pobos, a presenza de [[chinche]]s e [[cascuda]]s nos fogares percibíase como signo de riqueza.<ref>[[François-Xavier Coquin]], ''La Révolution russe'', PUF, coll. « Que sais-je?», 1974, p. 14.</ref>
A mañá despois do [[7 de novembro]], prohibíronse sete periódicos na capital.<ref>Marc Ferro, ''La Révolution de 1917'', 1967, p. 863. Os xornais foron: ''Rech'' [A Palabra], xornal do [[Partido Democrático Constitucional]] que seguiu publicándose con outros nomes ata 1918; ''Dien'' [O Día], de tendencia liberal-burguesa e financiado polos bancos; ''Bírzhevka'' ou ''Birzhevýie Viédomosti'' [''A Gaceta da Bolsa''], diario burgués fundado en 1880 en dirixido a comerciantes. Segundo [[Nicolas Werth]], algúns deles serían socialistas, algo que discuten Marc Ferro e [[Victor Serge]]. En ''La Révolution russe'', ''op. cit.'', [[Richard Pipes]] cualifica a ''Dien'' de xornal menxevique e fala da prohibición de ''Nashe óbscheie delo'', "totalmente antibolxevique" de ''Nóvoie Vremia'', "de dereitas" (p. 479). Engade ademais «a maior parte dos xornais prohibidos reapareceron rápidamente baixo nomes diferentes».</ref> Trátase, segundo [[Victor Serge]], de sete periódicos que defendían abertamente a resistencia armada contra o "golpe de forza dos axentes do ''Kaiser''." Os socialistas conservaron a súa prensa. Segundo Victor Serge, a prensa legal menxevique desapareceu en 1919, a dos anarquistas hostís ao réxime en 1921 e a dos socialrevolucionarios de esquerda en xullo de 1918 a raíz da súa [[Alzamento socialrevolucionario|rebelión contra os bolxeviques]].
 
Pero os bolxeviques pronunciáronse, antes de asumir o poder, a favor da liberdade de prensa, incluído Lenin,<ref>« Par le passé […] Lénine s’était fait alors le chantre de la liberté de la presse […] moins de trois mois plus tard, il oublie ce texte intitulé "Comment assurer le succès de l’Assemblée constituante?". Une fois le pouvoir acquis, il est devenu hostile et à la presse libre, et à la Constituante». [[Hélène Carrère d'Encausse]], ''Lénine'', Fayard, 1998, p. 350. Lénine répond ainsi le 7 novembre aux SR de gauche qui protestent contre l’interdiction de journaux bourgeois: « N'avait-on pas interdit les journaux tsaristes après le renversement du tsarisme?».</ref> e este xiro non foi aceptado por moitos bolxeviques.<ref>Iouri Larine propose ainsi au comité exécutif central une motion réclamant l'abolition des mesures contre a liberté dade la presse, motion qui n'est rejetée qu'à deux voix près.</ref> Marc Ferro considera que "contrariamente á lenda, a abolición da prensa burguesa e das publicacións socialrevolucionarias non vén nin de Lenin nin das altas esferas do partido bolxevique", senón que "é o público en forma de insurxencia popular".<ref>Marc Ferro, ''A Révolution de 1917'', 1967, p. 863.</ref>
 
De modo que practicamente a totalidade dos funcionarios de Petrogrado declaráronse en folga para protestar contra o golpe de Estado, pasando as listas públicas a denunciar a aqueles que se negan a servir ao novo poder. O [[10 de decembro]], os líderes do [[Partido Democrático Constitucional|KD]], que se puxeron á fronte da resistencia armada ao goberno bolxevique, foron declarados en estado de arresto.O decreto de arresto dos xefes da guerra civil contra a revolución (''[[Pravda]]'', n° 23, 12 de decembro (29 de novembro) de 1917) declara que « Os membros dos organismos dirixentes do partido KD son merecedores de ser arrestados e levados ante os tribunais revolucionarios».
 
Outros creen que a clemencia foi o que caracterizou aos primeiros días do réxime soviético.<ref>[[Arno Joseph Mayer]], ''Lles Furies: Violence, vengeance, terreur, aux temps dade la révolution française et dade la révolution russe'', p. 215-219: « Si non había "probas" dunha resistencia implacable á toma de poder, os bolcheviques probablemente renunciaran ao terror [...] Aínda en novembro de 1918, Lenin pretendía non sen razón, o seguinte: "procedamos ás detencións pero non recorramos ao terror" particularmente contra os irmáns inimigos.». Ver tamén [[Pierre Broué]], [http://www.marxists.org/francais/broue/works/1963/00/broue_pbolch_5.htm « Les débuts du régime soviétique et a paix de Brest-Litovsk»], en ''[http://www.marxists.org/francais/broue/works/1963/00/broue_pbolch.htm Le Parti bolchevique]''; ou [[Edward Hallett Carr]], ''La Révolution russe''.</ref> Os ministros do Goberno provisional foron detidos e liberados rápidamente. A maior parte participara na guerra civil no [[Movemento Branco|bando Branco]]. O xeneral [[Piotr Krasnov]], que se levantou a raíz da Revolución de Outubro, foi posto en liberdade xunto con outros oficiais, tomou as armas contra o réxime soviético en contra da súa palabra e pasou a liderar o Exército Branco nos meses posteriores.
 
Para [[Nicolas Werth]], o novo poder levou a cabo unha reconstrución autoritaria do Estado en detrimento dos órganos de poder que xorden espontaneamente na sociedade civil: os comités de fábrica, as cooperativas que reemplazaban aos sindicatos ou soviets, meros instrumentos baleiros pero xa infiltrados no sistema e subordinados a el. "Nun par de semanas (finais de outubro de 1917 - xaneiro de 1918), "o poder desde abaixo", "o poder dos Soviets ", que se desenvolveu de febreiro a outubro de 1917 [...] convértese nun gran poder, a raíz dos procedementos burocráticos ou autoritarios. O poder da sociedade ao Estado, e do Estado ao partido bolxevique".<ref>Nicolas Werth, ''L'URSS de Lénine à Staline'', Que sais-je?, 1995, p. 8.</ref>
Ao tomar o poder en Rusia, os bolxeviques tiñan a esperanza de que se producise un levantamento revolucionario en Europa. Este non se produciu, e a paz prometida en outubro pasou a ser unha necesidade absoluta para satisfacer as demandas do exército e dos campesiños. Tratábase ao mesmo tempo de asinar a paz, de negociar a política expansionista territorial dos Gobernos burgueses, pero sen que parecese que se claudicaba ante os [[Imperios centrais]].
 
Asinouse un [[armisticio]] o [[15 de decembro]] e os debates sobre a paz comezaron o [[22 de decembro]], sendo comandada a delegación rusa por Trotski, que fixo publicar todos os tratados secretos e acordos sobre cambios territoriais alcanzados previamente entre ambas potencias. As esixencias alemás foron enormes: Polonia, Lituania e Bielorrusia debían pasar a estar baixo ocupación alemá. Iniciouse así un acalorado debate no seo do partido bolxevique, onde se confrontaban tres sitúes. Uns, como Bukharin, defendían a necesidade dunha guerra revolucionaria, Lenin opinaba que había que dar o brazo a torcer, e Trotski, que venceu na votación con nove votos a favor por sete en contra, propuxo rexeitar a firma dunha paz que levara cambios territoriais pero que si que había que declarar oa fin da guerra.
 
Como resposta, o exército alemán lanzou unha ofensiva o 17 de xaneiro, avanzando rapidamente en Ucraína. A posición de Lenin, favorable á firma inmediata da paz, foi gañando adeptos dentro do partido, pero os alemáns endureceron as condicións do tratado de paz. O [[3 de marzo]] de [[1918]], os bolxeviques asinaron o [[tratado de Brest-Litovsk]], polo cal Rusia perdía o 26% da súa poboación, o 27% da súa superficie cultivada e o 75% da súa produción de aceiro e de ferro. A situación económica da nova república soviética, xa agravada por unha guerra mortuoria que durara catro anos, presentábase desesperante.
19.085

edicións