Abrir o menú principal

Cambios

*Orde do Toisón de Ouro > Orde do Vélaro de Ouro. / Outros axustes menores.
|sucesor4 = [[Isabel I de Inglaterra|Isabel I]]
|título5 = [[Borgoña|Soberano dos Países Baixos e Conde de Borgoña]] ''<ref>O título de duque de Borgoña comprendía o conglomerado de territorios herdados do [[Borgoña|Estado borgoñón]].</ref>''
<ref>Coa [[:s:fr:Pragmatique sanction de 1549|Pragmática Sanción de 1549]] os territorios das 17 provincias dos Países Baixos constituíron unha unión política indivisible baixo o mesmo soberano.[http://books.google.es/books?id=hRzNr6ih1GMC&lpg=PA21&as_brr=3&pg=PA21#v=onepage&q=&f=false Werner Thomas, Robert A. Verdonk (2000), ''Encontros en Flandres: relacións e intercambios hispanoflamengos a inicios da Idade Moderna'', Leuven University Press, páx. 21];[http://books.google.es/books?id=iFTvdzQ7hw4C&dq=&pg=PA430#v=onepage&q=&f=false Alphonse Rousset (1854), ''Dictionnaire géographique, historique et statistique des communes de la Franche-Comté'', tomo II, Bintot, pág.430];[http://books.google.es/books?id=a8IGAAAAcAAJ&dq=&pg=PA28#v=onepage&q&f=false F. Ragon (1843), ''Histoire générale des temps modernes, depuis la prise de Constantinople par les Turcs (1453), jusqu'a la fin de la guerre d'Am?erique (1783)'', volumen 2, Louis Colas, pág.28].</ref><ref>Na acta de cesión de 1598, Filipe II renunciou a ditos territorios e aos seus títulos, pero mantivo para si e os seus descendentes o título de duque de Borgoña como soberanos da [[Orde do ToisónVélaro de Ouro]] ([http://books.google.es/books?id=ZYQ6AAAAcAAJ&lr=&as_brr=3&pg=RA2-PA240#v=onepage&q=&f=false Patrice F. de Nény (1784), ''Mémoires historiques et politiques des Pays-Bas Autrichiens'', Fauche, Favre & compagnie, pág.240]). Felipe III de España sería así o duque Felipe VI de Borgoña. Previamente, en [[1581]], pola [[Acta de abxuración]], os territorios dos Países Baixos de ''Brabante, Güeldres e Zutphen, Holanda, Zelanda, Frisia, Malinas y Utrecht'' declaráronse independentes e elixiron como soberano a [[Francisco de Anjou]].</ref>
|reinado5 = [[25 de outubro]] de [[1555]] - [[6 de maio]] de [[1598]]
|predecesor5 = [[Carlos I de España|Carlos II <!-- Non cambies o ordinal, pois segue a orde dos duques de Borgoña -->]]
Durante o seu goberno, o [[Imperio español]] dirixiu a exploración global e a extensión colonial a través do Atlántico e do Océano Pacífico, converténdose durante moito tempo no principal país e potencia europea e de todo o mundo. O seu imperio converteuse no primeiro imperio global, porque por primeira vez un imperio abarcaba posesións en todos os continentes, as cales, a diferenza do que ocorrera no [[Imperio romano]] ou no [[Carolinxio]], non se comunicaban por terra as unhas coas outras.
 
== Títulos ==
Ostentou o títulos de:
 
Nas provincias dos Países Baixos, Filipe continuou as políticas dos impostos altos e, como Carlos I, continuou excluíndo á nobreza local da administración, preferindo a utilización da castelá, mantivo neles un exército de ocupación e empregou a [[Inquisición]] para deter o avance do [[calvinismo]].
 
== Extensión da Monarquíamonarquía ==
=== Duque de Milán ===
{{Artigo principal|Ducado de Milán}}
[[Ficheiro:Philip II.jpg|miniatura|250px|Filipe, Príncipe de Asturias, por [[Tiziano]] (1551).]]
 
=== Rei de Nápoles ===
A finais de [[1553]] anunciouse a voda de Filipe coa súa tía segunda [[María I de Inglaterra]]. Pero o problema era que Filipe era unicamente príncipe e duque, e era impensábel o matrimonio da raíña con alguén de rango inferior. A solución de Carlos V foi renunciar ao [[Reino de Nápoles]] en favor de seu fillo.
 
O [[17 de novembro]] de [[1558]] María morreu sen descendencia, deixando Filipe de ser rei de Inglaterra.
 
=== Soberano dos Países Baixos e Conde de Borgoña ===
[[Ficheiro:Flag of New Spain.svg|miniatura|200px|esquerda|A bandeira coa ''Cruz de Borgoña'' (cruz de Santo André) é a máis característica das utilizadas polo exército na época de Filipe II.]]
 
Os estados do norte pronto se converteron nun gran [[campo de batalla]], axudados por Francia e Inglaterra, que explotaron a situación de rebelión constante de Flandres para debilitar á coroa española.
 
=== Rei de España, Sicilia e as Indias ===
O [[16 de xaneiro]] de [[1556]] Carlos V, nos seus apousentos privados e sen ningunha cerimonia, cedeu a Filipe a coroa dos Reinos Hispánicos, Sicilia e as Indias. Filipe xa desempeñaba funcións de goberno desde [[1544]], despois de que Carlos V escribira en [[1543]], ao su regreso a España, as ''Instrucións de Palamós'', que preparaban a Filipe para a rexencia dos reinos peninsulares até [[1550]] cando este aínda tiña tan só dezaseis anos.<ref>Lynch, John (2007): ''Monarquía e imperio: El reinado de Carlos V'', páx. 274. Ed. El País S.L. / Centro Editor PDA S.L. ISBN 978-84-9815-756-7.</ref>
 
Unha vez tomada [[Lisboa]], Filipe II foi proclamado Rey de Portugal o [[12 de setembro]] de [[1580]] co nome de Filipe I, e xurado como tal polas [[Cortes de Tomar]] o [[15 de abril]] de [[1581]].<ref>Véxase sección 'Un inciso histórico: os Farnesio, pretendentes da coroa de Portugal', no artigo [[Casa de Farnesio]].</ref>
 
== Política interior ==
Durante o seu reinado, Filipe II fixo fronte a moitos problemas internos, entre os cales cabe destacar os que tivo co seu fillo [[Carlos de Austria (príncipe de Asturias)|Carlos, Príncipe de Asturias]], co seu secretario [[Antonio Pérez]] e a guerra das [[Alpujarras]]. Tamén acabou cos focos [[protestantismo|protestantes]] en España, localizados principalmente en [[Valladolid]] e [[Sevilla]].
 
[[Ficheiro:Felipe II de España 01.jpg|miniatura|180px|Estatua de Filipe II por Filipe de Castro, 1750.]]
 
==== O príncipe Carlos (1545 a 1568) e o problema dinástico ====
O [[Carlos de Austria (príncipe de Asturias)|príncipe Carlos]] naceu en [[1545]], fillo da primeira esposa de Filipe II, [[María Manuela de Portugal|María de Portugal]], coa que casara dous anos antes e a cal morreu no parto. Caracterizado polo seu desequilibrio mental (de posíbel orixe xenética, pois tiña catro bisavós, en lugar dos oito habituais, e seis tataravós, en lugar de dezaseis), e unha complexión débil e enfermiza, educouse na Universidade de [[Alcalá de Henares]] xunto ao medio irmán do rei, [[Xoán de Austria]]. Sufriu unha trepanación do cranio, practicada polo eminente anatomista [[Andreas Vesalius]]. Conspirou con pouco disimulo cos rebeldes flamengos contra seu pai. Tras asombrosos escándalos relacionados con isto, como o intento de acoitelar en público ao Duque de Alba, foi detido polo seu propio pai, procesado e encerrado nos seus apousentos. Posteriormente foi trasladado ao [[castelo de Arévalo]], onde morreu de inanición (negábase a comer) e en total delirio, en [[1568]].<ref>Parker, Geoffrey (2010): Felipe II: La biografía definitiva. Barcelona: Editorial Planeta.</ref> Este terrible feito marcou profundamente, e de por vida, a personalidade do monarca.
 
Quedando finalmente resolto o problema da descendencia, Ana de Austria morreu (de parto) en [[1580]] e Filipe II non volvería casar.
 
===== Galería: as esposas de Filipe II =====
<center>
<gallery>
</center>
 
==== A rebelión nas Alpujarras (1568 a 1571) ====
En 1567 Pedro de Deza, presidente de la Audiencia de Granada, proclama a [[Pragmática Sanción de 1567]] por orde de Filipe II. O edicto limitaba as liberdades relixiosas, lingüísticas e culturais da poboación [[mourisco|mourisca]] do antigo [[Reino de Granada]], que foran aseguradas polos [[Reis Católicos]] despois da conquista deste reino en [[1492]]. Isto provoca unha rebelión dos mouriscos das [[Alpujarras]], que foi reducida polas armas, por Xoán de Austria.
 
Os mouriscos de Granada que sobreviviron foron dispersados cara a outros lugares da [[Coroa de Castela]], especialmente a [[Andalucía]] occidental e Castela,<ref>[http://books.google.es/books?id=Mt_Sh2Yi_tgC&lpg=PP1&client=firefox-a&pg=PA537#v=onepage&q=&f=false Alvarado, Carlos (dir.) (2005): ''A buen bocado''. Volume 1 da ''Gran Enciclopedia Cervantina''.]</ref> para evitar outra rebelión. Finalmente, en [[1609]], [[Filipe III de España|Filipe III]] decretou a total expulsión dos [[muorisco]]s españois.
 
==== A crise de Aragón (1590 a 1591) e Antonio Pérez ====
A relación entre [[Aragón]] e a coroa xa estaba algo deteriorada desde [[1588]] polo chamado ''preito do vicerrei estranxeiro'' e os problemas no condado estratéxico de [[Ribagorza]] cando, en abril de [[1590]] e axudado pola súa esposa, [[Antonio Pérez del Hierro|Antonio Pérez]], secretario de Filipe II, escapou da súa prisión en Madrid a fuxiu a [[Zaragoza]], onde pediu a protección dos foros aragoneses, acolléndose ao ''Privilexio de Manifestación'' (protección da xustiza aragonesa).
 
En Aragón tivo o apoio do duque de Villahermosa (ao que se lle expropiaran os seus dominios en Ribagorza), o conde de Aranda e, principalmente, de Diego de Heredia (da baixa nobreza). Filipe II usou un tribunal contra o que os foros aragoneses e a Xustiza aragonesa non podían opoñerse: a [[Inquisición]]. En setembro de [[1591]] trasladouse a Antonio Pérez á prisión da Inquisición. Heredia e os seus seguidores sacárono e deixárono libre, dirixindo unha revolta.
 
===== Antonio Pérez =====
{{Artigo principal|Antonio Pérez del Hierro}}
 
[[Ficheiro:La princesa de Éboli.jpg|miniatura|230px|Ana de Mendoza, [[princesa de Éboli]].]]
 
===== O conflito con Aragón =====
Filipe II fixo unha alegación ante o [[Xustiza de Aragón]] contra Antonio Pérez polos cargos de asasinato de Escobedo, tráfico de secretos de Estado e fuxida de prisión. Desesperado pola lentitude da xustiza aragonesa e porque non esperaba unha condena favorábel, retirou estes cargos e acusouno de [[herexía]] perante o Tribunal da [[Inquisición]], o que privaba a Antonio Pérez da inmunidade da xustiza aragonesa. Pérez non era un herexe, pero non foi difícil construír un caso contra el. En maio de [[1591]], Antonio Pérez foi trasladado da prisión do Xustiza á da Inquisición, polo o que os seus defensores organizaron unha revolta en [[Zaragoza]], coñecida como ''revolta de Antonio Pérez'' ou ''Turbacións de Aragón''. Devolvérono á prisión da Xustiza aragonesa e desde alí fixo unha campaña contra a Coroa. En setembro trasladárono de novo á prisión da Inquisición. Heredia e os seus seguidores volvérono a sacar e, nesta ocasión, deixárono ceibo, co que a situación derivou nunha crise en Aragón pola defensa dos foros.
[[Ficheiro:Zaragoza - Plaza de Aragón - Estatua al Justicia.JPG|miniatura|esquerda|220px|Estatua ao Xustiza Maior de Aragón, Xoán V de Lanuza.]]
A maioría dos historiadores coincide en suliñar que a situación de pobreza que sumiu ao país ao final do reinado de Filipe II está directamente relacionada coa carga do Imperio e o seu papel de defensor da cristiandade. Durante o reinado apenas houbo un respiro no esforzo militar. Filipe tivo que compaxinar dous grandes conflitos durante a maior parte do seu reinado, no Mediterráneo contra o poder turco e, nos Países Baixos, contra os rebeldes. Ao final do reinado contaba con tres frontes simultáneas, os Países Baixos, Inglaterra e Francia. A única potencia capaz de soportar esta carga no [[século XVI]] era España, pero cuns beneficios discutíbeis e a un prezo moi alto para os seus habitantes.
 
== Política exterior ==
A política exterior de Filipe II estivo dominada polas sus guerras contra Francia, o Imperio turco, Inglaterra e os rebeldes dos Países Baixos.
 
En [[1590]], aproveitando a morte do [[Carlos I de Borbón (arzebispo de Ruán)|cardeal de Borbón]], rei de Francia pola Liga Católica, Filipe II interveu nas [[Guerras de relixión de Francia]] contra [[Henrique IV de Francia|Henrique IV]]. Os Estados Xerais de 1593, convocados por Carlos de Lorena, Duque de Mayene, como Lugartenente Xeral rival de Henrique IV, non recoñeceron a [[Isabel Clara Euxenia]], filla de Filipe II, como raíña de Francia, o que aproveitou Henrique IV para converterse ao catolicismo.<ref>[http://books.google.es/books?id=AivOuI0ClJMC&lpg=PA218&ots=fDiz0Pn_Jz&dq=&pg=PA219#v=onepage&q&f=true Floristán Imízcoz, Alfredo (2004): ''Historia de España en la Edad Moderna''. Editorial Ariel, páx. 219]</ref><ref>Nesta ocasión atribuíuselle a Henrique IV a famosa frase, non se sabe se apócrifa, de "París ben vale unha misa".</ref> A posición e esperanzas de Filipe II desvanecéronse até chegar á [[Paz de Vervins]] ([[1598]]), na que se restablecía a paz de Cateau-Cambrésis.
 
==== Conflitos cos Países Baixos ====
{{Artigo principal|Guerra dos Oitenta Anos}}
Os [[Países Baixos]] ([[Flandres]], na nomenclatura corrente a época) deixárallos Carlos I a Filipe II, en unión do [[Franco Condado]] e o [[Charolais]], para que a Coroa de España, a nación máis poderosa do mundo, defendera o Sacro Imperio Romano Xermánico de Francia. Por esta razón, era un punto á vez estratéxico e de debilidade para Filipe II.
Ademais, un sistema sofisticado de escolta e de intelixencia frustraron a maioría dos ataques corsarios á [[Frota de Indias]] a partir da década de [[1590]]. As expedicións de Francis Drake, [[Martin Frobisher]] e [[John Hawkins]] no comenzo de dita década foron derrotadas. A situación permaneceu equilibrada até que [[Filipe III de España|Filipe III]] firmou o tratado de [[Londres]], en [[1604]], con [[Xacobe I]], sucesor de [[Isabel I de Inglaterra|Isabel I]].
 
==== Guerras co Imperio otomán ====
O [[Imperio otomán]], que xa fora contrincante de Carlos I, vólvese a enfrontar ao Imperio español en tempos de Filipe II. Por se fora puoco, os barcos turcos e os piratas berberiscos atacaban os barcos en todo o Mediterráneo e saqueaban as costas dos países cristiáns.
 
Con todo, o que non resolveran as batallas, resolvérono a diplomacia e as negociacións internacionais, para beneficio de ambos os Imperios. Filipe II vía como se agravaba a guerra en Flandres, e Selim II, sucesor de [[Solimán o Magnífico]], tiña que facer fronte á guerra con [[Persia]]. Ambos encontrábanse librando campañas militares noutras fronteiras, e ningún se sentía coa forza suficiente como para continuar o conflito. Convencidos da distinta situación en que ambos os imperios vivían, decidiron firmar unha serie de treguas que terminaron por afastar definitivamente a guerra do Mediterráneo durante uns pocos anos.<ref>Proba diso é que habería que esperar até [[1612]] para encontrar outro ataque turco de envergadura; foi un novo intento de sitiar [[Malta]] (unha sombra do ataque acaecido en 1565, e que abortou).</ref>
 
==== Expansión polo Atlántico e o Pacífico ====
[[Ficheiro:Lopez de Legazpi.jpg|miniatura|220px|dereita|Estatua de [[Miguel López de Legazpi|Legazpi]] na cidade de [[Cebú]], [[Filipinas]].]]
 
Ademais, debido á unión coa coroa portuguesa, tamén se engadiron as colonias que Potugal posuía en Asia: [[Macau]], [[Nagasaki]] e [[Malaca]].
 
== Cultura e Artearte ==
{{Artigo principal|Renacemento|Renacemento en España}}
[[Ficheiro:El_caballero_de_la_mano_en_el_pecho,_by_El_Greco,_from_Prado_in_Google_Earth.jpg|miniatura|165px|''O cabaleiro da man no peito'', [[El Greco]], (1580). [[Museo do Prado]].]]
}}
 
== Heráldica ==
<center>
{| class="wikitable"
{{Listaref|30em}}
 
== Véxase tamén ==
{{Commons|Felipe II de España}}
=== Bibliografía ===
16.390

edicións