Abrir o menú principal

Cambios

arranxos ortográficos
{{Biografía}}
'''José Joaquim Nunes''' nado en [[Portimão]] o [[4 de decembro]] de [[1859]] e finado en [[Lisboa]] o [[20 de xullo]] de [[1932]], foi un [[sacerdote]] e profesor universitario [[Portugal|portugués]], destacado polos seus trabalhostraballos de [[lexicografía]] [[Dialectoloxía|dialectal]] e histórica, pertencendo á xeración pioneira da lingüística portuguesa. Foi socio da [[Academia das Ciências de Lisboa]]<ref name="barlavento.pt">[http://www.barlavento.pt/index.php/noticia?id=2267 José Joaquim Nunes, pedagogo, linguista e figura exemplar].</ref>.
 
== Traxectoria ==
José Joaquim Nunes foi fillo de Joaquim Nunes do Carmo e Maria Francisca Francesa. Realizou os seus estudos básicos na súa vila natal, e despois ingresou no [[Seminario]] de [[Faro, Portugal|Faro]], onde tras concluír o curso teolóxico foi ordenado sacerdote emen [[1882]]<ref>[http://www.instituto-camoes.pt/cvc/hlp/biografias/jjnunes.html José Joaquim Nunes na páginapáxina do Instituto Camões].</ref>.
 
Foi destunadodestinado ás freguesías de [[Estoi]], [[Martinlongo]], [[Castro Marim]] e [[Alferce]], onde exerceu entre 1886 e 1888. Nesa época iniciouse na actividade literaria, e en 1888 publicou a obra ''Contos ao Lar'' co [[pseudónimo]] de Júlio Ventura. Os relatos están inspirados en lendas do [[Algarve]], especialmente do concello de [[Monchique]], como a conhecidacoñecida ''Louca dos Pisões''.
 
Tamén neste período iniciou a súa participación na prensa, con colaboracións na publicación local ''O Patriota'', dirixida por [[António Lobo de Almada Negreiros]], o pai de [[Almada Negreiros]]. Mantivo esta colaboración durante moitos anos, sendo posteriormente correspondente do xornal en [[Lagos]]<ref name="barlavento.pt"/>. Colaborou tamén na revista algarvia ''Alma nova: revista ilustrada'', aparecida en Faro en 1914<ref>[http://hemerotecadigital.cm-lisboa.pt/Periodicos/AlmaNova/AlmaNova.htm Alma nova: revista ilustrada (1914-1930)] (copia dixital)</ref>. Máis interesado na docencia ca na labor pastoral, pediu o seu traslado como profesor do Seminario de São José, en [[Faro]], mais non lle foi concedido.
Coa chegada da República Portuguesa a capelanía castrense foi extinguida e pasou ao ensino oficial. Abandonou o sacerdocio e casou polo civil con Matilde Cardoso de Araújo Nunes. Despois seguiu como profesor nos institutos de Beja, Santarém, o Liceu Camões de Lisboa e finalmente no Colégio Militar. Foi nomeado polo Goberno da República vogal secretario da comisión da Reforma Ortográfica de 1911, e en 1913 foi elixido socio correspondente da [[Academia das Ciencias de Lisboa]], institución da que pasou en 1926 á categoría de socio efectivo.
 
En 1914, xa coa carreira rematada e cunha labrada reputación académica como investigador da lingüística, foi nomeado profesor extraordinario de [[Filoloxía Clásica]] da Facultade de Letras de Lisboa. En 1917, como recoñecemento ao seu saber e ás numerosas contribucións bibliográficas, foi nomeado Doutor en Letras e ascendido a profesor catedrático. En 1928 pasou a ser director da FaculradeFacultade, e en 1929 retirouse da actividade académica ao xubilarse.
 
Na súa vida profesional destacou polos seus coñecementos de latín e grego clásico e como especialista no estudo da Antigüidade Clásica, amais de por ter un perfil discreto e unha gran capacidade pedagóxica. Na Facultade de Letras foi colega e colaborador de [[Leite de Vasconcelos]] e de [[José Maria Rodrigues]], e compañeiro de [[Adolfo Coelho]], [[Carolina Michaëlis de Vasconcelos]] e [[David Lopes]].
Xa viúvo, retornou á [[Igrexa Católica Romana]], e recluíuse certo tempo no convento franciscano de [[Varatojo]]. Finou na súa casa de Lisboa por mor dunha [[pneumonía]].
 
Publicou varios traballos de [[lexicografía]] dialectal e lexicografialexicografía histórica e estudos de [[etimoloxía]] e de [[onomástica]], contribuíndo ao encadramento xeral na descrición dos fenómenos da fonética histórica da lingua portuguesa. Tamén se dedicou ao estudo e a edición de textos medievais, maiormente obras de carácter [[Haxiografía|haxiográfico]], especialmente das vidas de santos portugueses, moitas delas inéditas. Na vertente didáctica, elaborou e publicou compendios gramaticais e [[antoloxía]]s (entón designadas ''crestomatías'') destinadosdestinadas a seren utilizadosutilizadas polos estudantes de secundaria.
 
Presentou diversos traballos de índole científica como socio correspondente, e despois efectivo, da Academia de Ciencias de Lisboa, á cal cedeu o seu legado literario. Foi tamén membro de variosvarias asociacións académicas e científicas, e participou en congresos e reunións internacionais. Era un notable [[políglota]], falando e escribindo correctamente en varias linguas.
 
A vasta obra literaria que deixou, en boa parte actual, ten sido obxecto de artigos, libros e teses académicas. Algúns dos seus inéditos, especialmeteespecialmente obras de literatura, encóntranse depositados na Academia de Ciencias de Lisboa. É lembrado na [[toponimia]] da cidade de [[Portimão]], onde unha rúa ostenta o seu nome.
 
A maior parte da súa bibliografíaobra foi publicada na ''Revista Lusitana'' e no ''Boletim da Academia das Ciências de Lisboa''. Amais, é autor de diversas monografiasmonografías:
* ''Contos ao Lar'' (1888)
* ''Crónica da Ordem dos Frades Menores (1209-1285)'' (2 volumes, 1918)