Diferenzas entre revisións de «Herba aromática»

sen resumo de edición
m (*deterioro->deterioración)
''Para ver a lista de especies de herbas aromáticas e especias véxase o artigo '''[[Lista de especies de herbas aromáticas]]'''.''
[[Ficheiro:Foeniculum vulgare.JPG|dereita|thumb|250px|O [[fiúncho]] é unha das herbas aromáticas empregadas en Galiza, especialmente para cocer coas [[castaña]]s e axeitar a súa dixestión.]]
 
As '''herbas aromáticas''', '''herbas de cheiro''' ou '''finas herbas''', son [[Plantae|plantas]] que nacen bravas nos campos ou son cultivadas nas hortas ou explotacións agrarias polas súas cualidades aromáticas, recendentes, condimentarias ou, incluso, medicinais. Úsanse moito na [[cociña]] ademais de teren outros usos domésticos e industriais. A palabra [[condimento]], do latín ''condimentum'', significa: adubar, aderezar. de todos os xeitos non se deben confundir coas [[especia]]s, empregadas como condimento seco ou en po.
Pertencen, en termos xerais, a tres familias botánicas:
 
* as [[Alliaceae|aliáceas]]: [[allo]], [[cebola]], [[ceboliño]], [[chalota]]s etc...
* as [[Apiaceae|apiáceas]]: [[anxélica]], [[carvea]]<ref>A planta ''Carum carvi'', chamada en galego carvea, carvés ou carvén en ''Vocabulario do medio agrícola'', Santiago de Compostela, Dirección Xeral de Política Lingüística, 1988. ''Vocabulario de ciencias naturais'', Santiago de Compostela, Xunta, 1991 e ''Gran dicionario Xerais da lingua galega''. Vigo, Xerais, 2009</ref>, [[cerefolio]]<ref>Nome vulgar galego da planta ''Anthriscus cerefolium'' en ''Vocabulario do medio agrícola'', Santiago de Compostela, Dirección Xeral de Política Lingüística, 1988. ''Diccionario das ciencias da natureza e da saúde (A-C)'', A Coruña, Deputación da Coruña, 2000. ''Vocabulario de ciencias naturais'', Santiago de Compostela, Xunta, 1991. ''Gran dicionario Xerais da lingua galega'', Vigo, Xerais, 2009</ref>, [[fiúncho]], [[pirixel]] etc...
* as [[Apiaceae|apiáceas]]: [[anxélica]], [[carvea]]<ref>A planta ''Carum carvi'', chamada en galego carvea ,carvés ou carvén
en ''Vocabulario do medio agrícola'', Santiago de Compostela, Dirección Xeral de Política Lingüística, 1988. ''Vocabulario de ciencias naturais'', Santiago de Compostela, Xunta, 1991 e ''Gran dicionario Xerais da lingua galega''. Vigo, Xerais, 2009</ref>, [[cerefolio]]<ref>Nome vulgar galego da planta ''Anthriscus cerefolium'' en ''Vocabulario do medio agrícola'', Santiago de Compostela, Dirección Xeral de Política Lingüística, 1988. ''Diccionario das ciencias da natureza e da saúde (A-C)'', A Coruña, Deputación da Coruña, 2000. ''Vocabulario de ciencias naturais'', Santiago de Compostela, Xunta, 1991. ''Gran dicionario Xerais da lingua galega'', Vigo, Xerais, 2009</ref>, [[fiúncho]], [[pirixel]] etc...
 
* as [[Lamiaceae|lamiáceas]]: [[maiorana]], [[melisa]], [[menta]], [[ourego]], [[segorella]]<ref>Nome vulgar galego da especie ''Satureja hortensis'' en ''Vocabulario do medio agrícola'', Santiago de Compostela, Dirección Xeral de Política Lingüística, 1988. ''Guía da alimentación''. Santiago de Compostela, Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades, 1995</ref>, [[sarxa]], [[tomentelo]] etc...
 
As herbas aromáticas secas teñen un recendo moi forte e deben ser utilizadas con mesura.
[[Ficheiro:Aloysia triphylla0.jpg|thumb|220px|[[Herba luísa]].]]
[[Ficheiro:Melissa officinalis g1.jpg|thumb|220px|[[Herba cidreira]] ou melisa.]]
[[Ficheiro:SanguisorbaMinor-plant.jpg|thumb|220px|[[Herba da espinela]] ou pimpinela menor (''[[Sanguisorba minor]]'').]]
 
As flores aromáticas utilízanse para facer medicamentos e perfumes.
As [[menta]]s, especialmente a [[menta común]] emprégase para aromatizar o [[té]] e o seu extracto é usado na fabricación de [[caramelo]]s, [[crema dental|cremas dentais]], entre outros produtos.
 
As aromáticas son utilizadas desde tempos inmemoriais e, segundo algúns investigadores, acompañaron as [[migracións]] e a [[evolución]] dos [[pobos]] que as utilizaban, inclusivamente protexendo a súa [[saúde]], por mor ás súas propiedades [[antiséptico|antimicrobianas]] que, non só evitan algunhas [[infección]], como a propia deterioración dos [[alimento]]s frescos.<ref name="Guerreiro">[http://www.cienciaviva.pt/docs/cozinhadarwinista.pdf Guerreiro, Margarida e M. Conceição Loureiro Dias. A gastronomia darwinista ou o papel das ervas aromáticas e das especiarias na selecção natural da espécie humana.] em CiênciaViva.pt acessadoconsultado ao 13 de maio de 2009.</ref> Alén diso, moitas destas plantas teñen propiedades [[medicina]]is, principalmente na facilitación dos procesos [[dixestión|dixestivos]].
 
No entanto, para manteren as súas propiedades, as herbas só deben ser engadidos aos alimentos no fin da súa preparación, xa que a [[calor]] prexudícaas.
 
== Notas ==
{{Listaref|02}}
== Véxase tamén ==
{{commonscat|Herbs}}
=== Outros artigos ===
* [[Lista de especies de herbas aromáticas]]
* [[Especia]]
 
=== Ligazóns externas ===
{{commonscat|Herbs}}
{{Control de autoridades}}
 
[[Categoría:Especias]]
[[Categoría:Herbas aromáticas| ]]
182.152

edicións