Diferenzas entre revisións de «Código de Hammurabi»

Ortografía
(Desfíxose a edición 3610366 de Eoax (conversa) rv. texto con numerosos erros)
(Ortografía)
{{Ortografía}}
[[Ficheiro:P1050763 Louvre code Hammurabi face rwk.JPG|miniatura|Estela do código de Hammurabi exposta no [[Museo do Louvre]].]]
O '''Código de Hammurabi''', criadocreado porao voltaredor de [[-1700|1700 a.C.]], é un dos mais antigos conxuntos de leis xamais encontrados, e un dos exemplos mellor preservados deste tipo de documento da antiga [[Mesopotamia]].
 
== Aspecto ==
As leis (numeradas de 1 a 282, mais os números 13, 66–99, 110, e 111 non existen) están gravadas nun monólito de [[diorita]] negra de 2,5 m. de altura.
 
[[Hammurabi]] (1728 a.C.–1686 a.C.) achaba que el debía escribir o código para agradarlleagradar aos [[deus]]es. DiferentementeDe dexeito diferente a moitos outros reis anteriores e contemporáneos seus, el non se consideraba relacionado con ningún deus, a pesar de el se autodenominar "o favorito dos deuses". Na parte superior do monólito, Hammurabi é mostrado en fronte aodo trono do rei Sol [[Shamash]]. Logo abaixo están escritos, en caracteres [[Escrita cuneiforme|cuneiformes]] [[Lingua acadia|acadianos]], os artigos regularizandoque regulan a vida cotiá.
 
== Historia ==
O código foi colocado no templo de [[Sippar]], e diversos outros exemplares foron igualmente espallados por todo o reino. O obxectivo deste código era de homoxeneizar o reino xuridicamente e garantir unha cultura común.
 
Durante as diferentes invasións da [[Babilonia]], o código foi cambiado para a cidade de [[Susa]] (no [[Irán]] actual) porao voltaredor de [[-1200|1200 a.C.]]. Foi nesa cidade queonde foi descuberto, en decembro de [[1901]], pola expedición dirixida por [[Jacques de Morgan]]. O abade [[Jean-Vincent Scheil]] traduciu a totalidade do código após o retorno a [[París]], onde hoxe pode ser admirado no [[Museo do Louvre]], na sala 3 do Departamento de Antigüidades Orientais.
 
== Contido ==
[[Ficheiro:CodeOfHammurabi.jpg|esquerda|miniatura|220px|Unha inscrición do Código de Hammurabi]]
O código de Hamurabi expón leis e punicións, no caso de non seren respectadas as leis. A énfase é dada ao roubo, agricultura, crianza de gando, danos á propiedade, dereitos da muller, dereitos do neno, dereito do escravo, así como [[asasinato]], morte e inxuria. A punición ou pena é diferente para diferentes clases de ofensores e vítimas. As leis non toleran desculpas ou explicacións para erros ou fallas: o código era exposto libremente á vista de todos, de modo que ninguén puidese alegar ignorancia da lei como desculpa. No entantoPorén, poucas persoas sabían ler naquela época, (con excepción dos escribas).
 
Os artigos do Código de Hammurabi fixan, así, as diferentes regras da vida cotiá, entre outras:
* os prezos: os honorarios dos [[Medicina|médicos]] varían de acordo coa clase do enfermo;
* os salarios varían segundo a natureza dos traballos realizados;
* a responsabilidade profesional: un arquitecto que constrúa unha casa que se desmoroneesborralle, causando a morte dos seus ocupantes, é condenado á [[pena de morte]];
* o funcionamento xudicial: a xustiza é estabelecida polos tribunais, as decisións deben ser escritas, e é posíbel apelar ao rei;
* as penas: a escala das penas é descrita segundo os delitos e crimes cometidos. A '''[[lei do talión]]''' é a base desta escala.
 
== Importancia ==
O código é moitas veces indicado como o primeiro exemplo do concepto legal de que algunhas [[lei]]s son tan básicas que mesmo un rei non pode modificalas.: Aoao escribir as leis na pedra, elas tornaransetornáranse inmutábeis. Este concepto existe en varios sistemas xurídicos modernos e deu orixe á expresión en lingua inglesa ''written in stone'' (''escrito na pedra'').
 
Outras coleccións de leis inclúen os códigos de [[Ur Nammu]], rei de [[Ur]] (cerca de [[-205|2050 a.C.]], o código de [[Eshnunna]] (cerca de [[1930 a.C.]]) e o código de [[Lipit-Ishtar]] de [[Isin]] (cerca [[1870 a.C.]]).
 
== Diferenzas da Torah ==
Algunhas partes da [[Torah]] son similares a certas seccións do código de Hammurabi, e debido a iso algúns especialistas suxiren que os hebreos teñan derivadoderivaran a súa lei deste. No entantoPorén, o libro ''Documents from Old Testament Times'' (Documentos da época do VelloAntigo Testamento) di: "Non existe fundamento ningún para se asumir calquera préstamo polos hebreos dos babilónicos. Mesmo se os dous conxuntos de leis difiren pouco na prosa, eles difiren moito no espírito."
 
Algúns exemplos das diferenzas:
| Pena de morte para o roubo dunha propiedade eclesiástica ou estatal, ou por aceptar bens roubados. (Sección 6) || Roubo punido por compensación á vítima. (Ex. 22:1-9)
|- valign="top"
| Morte por axudar un escravo a fuxir ou abrigargorecer un escravo foraxido. (Sección 15, 16) || "VostedeNon non é obrigado a devolver un escravoentregues ao seu donoamo seo elservo foxeque doescapou donode par del para vostedeonda ti." (Deut. 23:15)
|- valign="top"
| Se unha casa mal construída causa a morte dun fillo do dono da casa, entón o fillo do construtor será condenado á morte (Sección 230) || "OsNon pais non debense ser condenadoscondenará á morte os pais por contaculpa dos fillos, enin se condenará á morte os fillos nonpor debenculpa serdos pais: condenadoscondenarase á morte pora contacada dosun paispolo seu pecado." (Deut. 24:16)
|- valign="top"
| Mero exilio por incesto: "Se un señor (home de certa importancia) tivo relacións coa súa filla, el deberá abandonar a cidade." (Sección 154) || Pena de morte por incesto. (Lev. 18:6, 29)
|- valign="top"
| Distinción de clases en xuízos: Severas penas para persoas que prexudican outras de clase superior. Penas medias por prexuízo a membros de clase inferior. (Sección 196–205) || Vostede"Non nonserás debeinxusto tratarcando oxulgues: inferiornon confavorecerás parcialidade,o e nonfeble debenin preferirhonrarás o superiorpoderoso." (Lev. 19:15)</td>
|}
 
== Tradución ao galego ==
O profesor Xosé Antón Parada Fernández, mestre de latín e grego no Instituto da [[A Pobra do Caramiñal|Pobra do Caramiñal]], realizou unha tradución directamente da súa [[lingua acadia]] orixinal ao galego.<ref>{{cita novas|apelidos=Pérez Pena|nome=Marcos|título=O 'Código de Hammurabi', viaxe do acádico ao galego sen escalas|url=http://praza.gal/cultura/8741/o-codigo-de-hammurabi-viaxe-do-acadico-ao-galego-sen-escalas/|dataacceso=6 de febreiro de 2015|data=3 de febreiro de 2015}}</ref> Esta tradución da obra é froito de varias décadas de traballo. Estase a preparar unha edición que constará dunha presentación trilingüe: Oo [[Escrita cuneiforme|texto cuneiforme]], a transcrición en caracteres latinos e a tradución galega.
 
== Notas ==
 
== Véxase tamén ==
{{Commonscat}}
=== Bibliografía ===
* Oppert &amp; Menant (1877). ''Documents juridiques de l'Assyrie et de la Chaldee''. Paris.
* [http://web.archive.org/web/20020209035453/http://www.geocities.com/derechoonline/codigo_de_hammurabi.htm Código de Hamurabi] (tradución ao español das 282 leis)
* [http://clio.rediris.es/clionet/fichas/hammurabi.htm O Código de Hamurabi] (Proxecto Clío)
 
{{Commons|Code of Hammurabi|Código de Hamurabi}}
 
[[Categoría:Historia do dereito]]
29.869

edicións