Diferenzas entre revisións de «Monoteísmo»

sen resumo de edición
{{1000}}
[[Ficheiro:Qur'anic Manuscript - 3 - Hijazi script.jpg|miniatura|Manuscrito co Corán do século VII. O Corán é a base da relixión [[Islam|islámica]].]]
O '''monoteísmo''' é a crenza na existencia dun único Deus. O [[cristianismo]], o [[islam]] e o [[xudaísmo]] son [[Relixión|relixións]] monoteístas. Segundo esta crenza, Deus significa algo supremo, relacionado con ideas e conceptos filosóficos, distinto dun ser persoal con atributos [[Antropomorfismo|antropomórficos]], nomes, e mesmo etnia.{{Cómpre referencia}} O monoteísmo contrasta co [[politeísmo]] que é a crenza na existencia de varios deuses. As relixións monoteístas adoitan oporse abertamente ao politeísmo.
{{wikificar}}
O '''monoteísmo''' é a crenza na existencia dun único Deus. O [[cristianismo]], o [[islam]] e o [[xudaísmo]] son [[Relixión|relixións]] monoteístas. Segundo esta crenza, Deus significa algo supremo, relacionado con ideas e conceptos filosóficos, distinto dun ser persoal con atributos [[Antropomorfismo|antropomórficos]], nomes, e mesmo etnia. O monoteísmo contrasta co [[politeísmo]] que é a crenza na existencia de varios deuses. As relixións monoteístas adoitan oporse abertamente ao politeísmo.
 
== Historia ==
A invención do monoteísmo atribúese a o pobo hebreo, no entanto, is-teiste foi un proceso gradual. Primeiro [[IHWH]] fixo parte de un panteón, e até tiña unha compaña [[Ashera]]<ref>increpación do ano 600 A.C. atopada na rexión de Sefelah antigo reino de Xudea</ref>. Despois pasouse a o monolatrismo<ref>Jean Soler"línvention du monotheisme"</ref> onde [[IHWH]] pasou a ser deus nacional (como fora antes [[Assur]] dos asirios ou [[Marduk]] dos babilonios) dos israelitas, pero recoñecíanse outros deuses en outras terras, isto aconteceu no século 7 A.C. co ascoas reformas do rei [[Josias]].<ref>Robert Paris "L´ancien testament des hebreux"</ref>. Foi a mediados do século 4 A.C. onde se impuxo o monoteísmo co deus hebreo como único e verdadeiro. Isto foi produto<ref>Jean Soler"Pourquoi le monotheisme"</ref> da contradición entre as promesas bíblicas "os xudeus son o pobo elixido de Deus", e a realidade da historia de Xudea e Israel, pequenos reinos, varias veces sometidos e rematando co acoa desaparición do reino do norte, Israel. Descoñecese exactamente como foi, mais no século 3 A.C. a visión do mundo dos xudeus mudaramudou co acoa aparición do monoteísmo e da súa verdade única. Aconteceu coma os grandes trocos científicos:
 
# Aparecen anomalías no paradigma de consenso xeral.
# As anomalías acumúlanse e o paradigma entra en crise.
# Proponse un novo paradigma.
# O novo paradigma fai-sefaise consensooconsenso.<ref>Thomas Kuhn</ref>
 
===Teoloxía monoteísta===
A etimoloxía da palabra monoteísmo ven do grego clásico "mono"=un, e "theos"=deus. Esta crenza dinosdis que hai un solo deus verdadeiro, e así a teoloxía que se lle vencella e a única verdadeira, único camiño de salvación. Isto vai facer que, por primeira vez na historia, vexamos conflito co o único motivo da relixión. Un dos primeiros exemplos e o conflito de [[Alexandría]] entre xudeus emigrados a esta cidade e a poboación helenizada. Esta derradeira ollaba cara os xudeus e víaos coma supersticiosos e arcaicos, con unha relixión que negaba as súas crenzas. Os xudeus por a súa banda, vivían entre eles mesmos, sen misturarse coa poboación autóctona. O filosofo xudeu [[Philón de Alexandría]] tentou de explicar as autoridades as crenzas xudías e quitarlle tensión a situación. Foi entón cando a poboación helénica soubo que os xudeus pagaban impostos ao templo de [[Xerusalén]] isto provocou un pródromo contra os xudeus.
 
[[Alexandría]]entre xudeus emigra-dos a esta cidade e a poboación helenizada. Esta derradeira ollaba cara os xudeus e víaos coma supersticiosos e arcaicos, con unha relixión que negaba as súas crenzas.Os xudeus por a súa banda, vivían entre eles mesmos, sen misturarse co a poboación autóctona. O filosofo xudeu [[Philón de Alexandría]] tentou de explicar as autoridades as crenzas xudías e quitarlle tensión a situación.Foi entón cando a poboación helénica soubo que os xudeus pagaban impostos a o templo de [[Xerusalén]] isto provocou un pródromo contra os xudeus.
No século I vai aparecer como unha pola do xudaísmo o cristianismo (que será relixión oficial e única do [[Imperio Romano]] a partir do século IV), seguíndoa o Islam que aparece en Arabia no século VII. Serán estas tres relixións (3 monoteísmos) as que forxarán o mundo tal como e hoxe. Islam e cristianismo son universalistas e [[proselitistas]] , o que vai enxeñar innumerables guerras entre elas. O xudaísmo que hoxe non e proselitista<ref>Shlomo Sand "Como fué inventado el pueblo judío"</ref> mantívose perante séculos vivindo en sociedades non xudías pero sen misturarse con elas.<ref>deut[http://www.abibliagalega.com/pentateuco/deuteronomio/capitulos-6-10/ Deuteronomio 7-3"No]: te"Non casesemparentes con ellos (los gentileseles, denon loslles cualesdéa-la hacetúa menciónfilla enpara losun versículosfillo anteriores)deles, no des a tu hija al hijo de el, y no tomesnin cólla-la hijafilla de éldeles para tuun hijofillo teu".</ref> Hoxe en día en Israel non se poden casar persoas de relixións diferentes.{{Cómpre referencia}} Tamén cabe sinalar o freo para as ciencias que supuxeron os monoteísmos.<ref> Michel Onfray "Traité d´atheologie"</ref>. Lembremos os problemas de [[Galileo]] obrigado a desdicirse ou de [[míguelaMiguel Servet]] queimado na fogueira, tamén como a ciencia decaeu no [[Islam]] de pois dos escritos de [[Al-Gazili]] .<ref>Neil de Grasse conferencia "o deus dos buratos"</ref>. Vexamos tamén como entre os israelitas [[Spinoza]] foi excluído do xudaísmo por os seus escritos.
 
A partir do [[século das luces]], en occidente o monoteísmo cristiá (especialmente o catolicismo) deixa de ser un freo, para a ciencia. Chegados a o [[século XX]] catolicismo e xudaísmo reformado aceptan a [[Teoría da evolución das especies]] e mais a cosmo-xenese do [[Big Bang]].{{Cómpre referencia}} No entanto no Islam, xudaísmo ortodoxo e sectas evanxelistas (sobre todo en USA) tentan de aferrarse aos textos sagrados, buscando maneiras alambicadas de casar textos e feitos científicos.<ref>conferencias william Lane Craig</ref>. O monoteísmo estivo case sempre ligado a o funda mentalismofundamentalismo relixioso, por a idea subxacente de verdade única. Ren de outro podendo ter razón, e non sendo mais ca paganismo ou ateísmo. Outra das características dos 3tres grandes monoteísmos e o seu mesianismo. No xudaísmo (agás os [[xudeus mesiánicos]] que coidan que o mesías foi [[Xesús]] ) agardan o [[Mesías]] en un futuro que denominan "tempos mesiánicos" que terán varias etapas:
* Guerra de Gog e Magog(as nacións contra [[Israel]] <ref>Ezequiel 38-39</ref>
 
* Guerra de Gog e Magog (as nacións contra [[Israel]] <ref>Ezequiel 38-39</ref>
* Retorno do profeta [[Elias]] que traerá con sigo o Mesías
* Tempos mesiánicos
* t´hiato hametim (resurrección dos mortos)
* Yom hadim (día do xuízo)
* Olam haba (tempo da eternidade)
 
O retorno do Mesías no cristianismo<ref>Apocalipses[http://www.abibliagalega.com/contactanos/apocalipse/apocalipse/ Apocalipse de San Xan]</ref> ven descrito no libro do apocalipse ou revelacións. Se ben a interpretación muda segundo as distintas igrexas cristiás podemos resumilo así:
 
* Chegada do fin dos tempos
* Retorno de [[Xesús]] a terra
* Resurrección dos mortos
* Loita co anticristo
* Renovación da creación
* Establecemento do reino de Deus
 
No [[Islam]] tamén se fala do retorno do [[Mahdi]] nos [[hadiz]] . Unha persoa, descendente de [[Mahoma]]<ref> Sunan Abu-Dawud, « Book 36: The Promised Deliverer (Kitab Al-Mahdi) n°4271</ref> que virá no fin do tempo e anunciara a chegada de [[Xesús]] que e ó Mesías e que loitaría e vencería a o falso Mesías chamado Dajjal (en árabe : المَسيح الدّجّال al-masīḥ ad-dajjāl). Logo o Mahdi e mais Xesús quedarían na terra un tempo.
Podemos ver nas 3 relixións semellanza na [[escatoloxía]] . As tres comparten tamén, a idea de vida despois da morte,sendo os feitos de esta vida,os que determinaran o ben estar despois da morte. Isto defíneo o filosofo Michel Onfray<ref> Onfray "Traité d´atheologie"</ref>como "pulsión de morte" pois a morte, condiciona os feitos da vida
 
Podemos ver nas 3tres relixións semellanza na [[escatoloxía]] . As tres comparten tamén, a idea de vida despois da morte, sendo os feitos de esta vida, os que determinaran o ben estar despois da morte. Isto defíneo o filosofo Michel Onfray<ref> Onfray "Traité d´atheologie"</ref> como "pulsión de morte" pois a morte, condiciona os feitos da vida
 
==Notas==
{{Listaref|2}}
 
== Véxase tamén ==
* [http://www.deism.com/ Deismo] {{en}}
 
[[Categoría:Relixión]]
[[Categoría:Teísmos]]
[[Categoría:Artigos que toda Wikipedia debería ter (Relixión)]]
199.189

edicións