Diferenzas entre revisións de «Catulo»

arranxiños
m (r2.7.2) (Bot: Engado: io:Catullus)
(arranxiños)
[[Ficheiro:Catulo2.jpg|miniatura|dereita|220px|Caius Valerius Catullus.]]
'''Catulo''' (''Caius Valerius Catullus''', en [[latín]]) foi un poeta latino. Naceunado en [[Verona]] ou en [[Sirmio]] (hoxe [[Sirmione]]), ás beiras do lago [[Benacus]] (hoxe [[lago de Garda]]), no [[-87|87 a.C.]] ou [[-84|84 a.C]]. Faleceue finado en [[Roma]] no [[-54|54 a.C.]], enfoi [[Roma]],un ondepoeta vivíulatino, amáis maiorcoñecido partecomo da súa vida'''Catulo'''.
 
Catulo lígase a un círculo de poetas de ideais estéticos comúns, aos que [[Marcus Tullius Cicero|Cicerón]] chama [[neotérico|poetas novos]] (modernos), termo para el cargado de sentido pexorativo. Ese grupo de poetas rompía co pasado literario romano (mitolóxico), pasando, entre outras características, a utilizar unha temática considerada “menor” polos seus críticos.
 
Acrecéntase ás características da poesía de Catulo, a [[linguaxe coloquial]] (p.ex. Ineptire, no canto VIII), a simulación frecuente de improvisación na sintaxe (frases interrompidas por oracións [[parataxe|paratéticas]], repetición de palabras e expresións, movemento circular da elocucións), versos lixeiros e a simulación do accesso aos recantos máis íntimos do ser humano.
 
A súa obra perpetuouse através dos séculos que seguiran, foi exemplo para grandes nomes que viran despois como [[Propercio]] e [[Tibulo]]. Tamén foi moi lido por poetas como [[Thomas Stearns Eliot|T. S. Eliot]] e [[Charles Baudelaire]].
 
== Biografía ==
 
==Traxectoria==
Sábese pouco sobre a vida de Catulo. Tanto [[Suetonio]] (''Vida dos doce césares'') como [[Ovidio]] (''Amores'' III.XV) sinalan a cidade de Verona como a súa patria natal. Procedía dunha familia da [[orde ecuestre]], aínda que viviría case sempre en Roma.
No [[-57|57 a.C.]] acompañou o seu amigo [[Gaius Memmius (poeta)|Gaio Memmio]] a [[Bithynia|Bitinia]], onde este servía como [[propretor]]. Catulo traballou na camarilla do gobernador de [[Bithynia|Bitinia]], único oficio político que se lle coñece. Desde aí Catulo viaxou a Tróade para recoller ritos para a tumba do seu irmán, acontecemento que lembra nun axitado poema. Regresaría a Roma, onde permanecería os poucos anos restantes da súa vida. Aínda que nos seus poemas quéixase de pobreza, o certo é que posuía unha "villa" cerca de Tibur (a moderna Tivoli).
 
Non é moi seguro cando morreu. Algunhas fonte sinalan que morreu de esgotamento á idade de 30 anos. [[San Xerome de Estridón]] di que nacera no 87 a.C e que vivíuviviu trinta anos, mais algúns poemas aluden a sucedidos do [[-55|55 a.C.]], mais en ningún hai algo datábel no 54 a.C; porén os estudosos tradicionalmente datan a súa vida entre o [[-84|84 a.C]] e o [[-54|54 a.C.]]
 
==Obra==
Catulo lígase a un círculo de poetas de ideais estéticos comúns, aos que [[Marcus Tullius Cicero|Cicerón]] chama [[neotérico|poetas novos]] (modernos), termo para el cargado de sentido pexorativo. Ese grupo de poetas rompía co pasado literario romano (mitolóxico), pasando, entre outras características, a utilizar unha temática considerada “menor” polos seus críticos.
 
Acrecéntase ás características da poesía de Catulo, a [[linguaxe coloquial]] (p.ex. Ineptire, no canto VIII), a simulación frecuente de improvisación na sintaxe (frases interrompidas por oracións [[parataxe|paratéticas]], repetición de palabras e expresións, movemento circular da elocucións), versos lixeiros e a simulación do accesso aos recantos máis íntimos do ser humano.
 
A súa obra perpetuouse atravésa través dos séculos que seguiran, foi exemplo para grandes nomes que viran despois como [[Propercio]] e [[Tibulo]]. Tamén foi moi lido por poetas como [[Thomas Stearns Eliot|T. S. Eliot]] e [[Charles Baudelaire]].
 
==ObrasEdicións==
As súas poesías (116 poemas, sobso o título de ''Carmina''), perdidas longo tempo, foron reatopadasrecuperadas no século XIV. Entre as numerosas edicións que desde entón se fixeran cabe destacar:
 
* a de [[Isaac Vossius]], [[Londres]], [[1684]], in-4, enriquecida con inaprezábeles comentarios
* a de [[Friedrich Wilhelm Döring]], [[Leipzig]], 2 vol. in-8, [[1788]]-[[1792]]
* a de [[Jospeh Naudet]], na "Bibliothèque littéraire" de Lemaire.
* a de Guy Lee, ''The Poems of Catullus'', editededitada withcunha an introductionintrodución, translationtradución ande brief notes by...comentarios, Oxford. Oxford University Press. 1991 - ISBN 0-19-282850-9
 
===En galego===