Abrir o menú principal

Cambios

Formato
{{Personalidades en progreso}}
{{Xadrez en progreso}}
{{Notación alxebraica}}
'''Ruy López de Segura''', nado en [[Zafra]] cara ao [[1540]] e falecido en [[Madrid]] cara ao [[1580]], foi un clérigo e xadrecista [[Estremadura|estremeño]].
 
'''Ruy López de Segura''', nado en [[Zafra]] contra o [[1540]] e falecido en [[Madrid]] contra o [[1580]], foi un clérigo e xadrecista [[Estremadura|estremeño]].
O seu tratado ''Libro de la invención liberal y arte del juego del Axedrez'' publicado en [[Alcalá de Henares]] en [[1561]] foi un dos primeiros libros de [[xadrez]] publicados en [[Europa]]. Moitos españois considérano o [[Campionato do mundo de xadrez|campión do mundo de xadrez]] máis antigo en Europa, sendo o seguinte [[Leonardo da Cutri]] en 1575.
 
===Biografía= Traxectoria ==
Rodrigo López de Segura naceu ennunha Zafrafamilia seguramente en 1540 e morreu en Madrid cara a 1580, aínda que estas datas non son do todo segurasacomodada. Os seus pais eran mercadores acomodados, con casa e escudo na Praza Grande da localidade. Foi clérigo da parroquia da Candelaria en Zafra, e máis tarde pasou á corte de [[Filipe II de España|Filipe II]], en condición de confesor e conselleiro real. ConsideradoFoi considerado campión do mundo polo menos entre [[1570]] e [[1575]], cando foi derrotado por [[Leonardo dá Cutri]].
 
Desde mozo Ruy López foi un namorado do xadrez e dise que un dos que máis influíu nel foi [[Damiano Portoguese|Damiano]], quen publicara un libro en [[1512 e]] que López estudou. En [[1560]] chegou a [[Roma]] por asuntos eclesiásticos e alí derrotou aos mellores xadrecistas italianos. Repetiu a súa fazaña en [[1573]] durante o pontificado de [[Gregorio XIII, papa|Gregorio XIII]], eépoca é importante sinalarna que [[Italia]] era por esa época o máis importante centro xadrecístico de Europa, especialmente Roma. Vencera dúas veces a Leonardo da Cutri, e era considerado o mellor xogador do mundo. Emulando a Damiano escribiu o seu libro ''Libro de la invención liberal y arte del juego del ajedrez, muy útil y provechosa para los que de nuevo quisieren depreder a jugarlo, como para los que ya lo saben jugar'', publicado en [[Alcalá de Henares]] en 1561. Ruy López difundiu o lance da [[captura ao paso]], ao usalo con frecuencia nas súas partidas.
 
Moitos historiadores do xadrez considérano como o primeiro campión do mundo rexistrado en Europa e como creador da [[Teoría (xadrez)|teoría]] do xadrez. Tamén é destacable que practicou con éxito a modalidade do [[xadrez á cegacegas]]. O rei Filipe II colmoulle de honras pola súa fama no xadrez. En 1575, Filipe II invitouinvitouno a un torneo na suasúa corte e así reunironreuníronse en Madrid os dous mellores xadrecistas italianos da súa época:, [[Leonardo da Cutri]] e [[Paolo Boi]], alcumado ''o Siracusano'', xunto cos españois Ruy López e [[Afonso Cerón]], de [[Granada, España|Granada]]. Esta proba é cualificada polos historiadores como o primeiro Torneo Internacional de Mestres e a primeira en ser documentada. O torneo gañouno Leonardo da Cutri, comoquen exemplorecibiu verasecomo apremio continuaciónmil ducados, unha partidacapa que,de a[[armiño]] e o seu criteriolugar de moitosnacemento, édurante vinte anos, estivo exento de pagar tributos. Filipe II enviou as súas felicitacións a primeira[[Xoán vezde queAustria]] senunha xogacarta undatada o [[Gambito22 de reiagosto]] de [[1575]].
 
O torneo gañouno [[Leonardo da Cutri]]; recibiu como premio mil ducados, unha capa de armiño e o seu lugar de nacemento, durante vinte anos, estivo exento de pagar tributos. Filipe II enviou as súas felicitacións a [[Xoán de Austria]] nunha carta datada o 22 de agosto de 1575.
 
Como exemplo verase a continuación unha partida que, a criterio de moitos, é a primeira vez que se xoga un [[Gambito de rei]].
===Apertura Ruy López ou española ([[Enciclopedia de aperturas de xadrez|ECO]] C60-C99)===
 
==Partidas xogadas por Ruy López==
 
=== Apertura Ruy López ou española<ref>Enciclopedia de aperturas de xadrez (ECO) C60-C99</ref> ===
 
{{Taboleiro de xadrez|=
<br style="clear:both" />
 
=== Apertura: Gambito de rei rexeitado<ref>Enciclopedia de aperturas de xadrez (ECO) C30</ref> ===
==Partidas xogadas por Ruy López==
Coas brancas, Rodrigo Ruy López de Segura; coas negras, Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri.
===Apertura: Gambito de rei rexeitado ([[Enciclopedia de aperturas de xadrez|ECO]] C30)===
 
Coas brancas: '''Rodrigo Ruy López de Segura.''' Coas negras: '''Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri'''.
{{Taboleiro de xadrez|=
| tleft
|rl|nl|bl|ql|kl| | |rl|=
|Situación posterior a 5. ... - dxe5??
}}
}}1. '''e4 - e5 2. f4 - d6''', (véxase o taboleiro á esquerda) ao gran Leonardo fóselle conveniente aceptar o sacrificio de peón con 2. ... - exf4, o non o aceptar indica o respecto esaxerado que este tiña ao seu rival. Outra xogada boa éralle tamén 2. ... - d5. Ao non aceptar nin contraatacar acomodóuse defendendo o peón atacado a esperas da iniciativa do de Zafra. '''3. Bc4 - c6 4. Cf3 - Bg4 5. fxe5 - dxe5??''', (poden ver a posición no taboleiro da dereita), aínda agora éralle o mellor movemento 5. ... - d5, ao querer recuperar o peón o máis pronto posible, desencadea un sacrificio do estremeño que gaña a partida, materializando a vantaxe en moi poucas xogadas. '''6. Bxf7+!!''', este sacrificio foi unha inversión segura ('''Ruy López de Segura''' fíxolle con iso honra ao seu apelido), xa que colleu un peón e fai mover ao rei para despois responder con movementos que recuperan moito máis do antes sacrificado. '''6. ... - Rxf7?''', non coller o bispo déselle máis poderío de resistencia, pero a partida estaba xa perdida de todas as maneiras, e se a houbese podido comentar '''[[Xulio César]]''', igual repetise o ''alea iacta est''. '''7. Cxe5+!''', na sétima xogada, chega como chamada con corneta a sétima de cabalaría ao núcleo do campo de batalla.. '''7. ... - Re8?''', o rei tiña mellores sitios a onde ir, indo cara a atrás, lle facilitou aínda máis o traballo á peza con pintas de '''[[Bavieca]]''' e os seus colegas. '''8. Dxg4!''', sumar efectivos cando se ataca é importante, novos efectivos, novas ameazas. '''8. ... - Cf6??''', último fallo de Leonardo na partida. '''9. De6+!! - De7 10. Dc8+ - Dd8 11. Dxd8 + - Rxd8 12. Cf7+''', e as brancas gañaron.
 
1. '''e4 - e5 2. f4 - d6''', (véxase o taboleiro á esquerda) a Leonardo fóselle conveniente aceptar o sacrificio de peón con 2. ... - exf4. Outra xogada boa éralle tamén 2. ... - d5. Ao non aceptar nin contraatacar acomodouse defendendo o peón atacado a esperas da iniciativa do de Zafra. '''3. Bc4 - c6 4. Cf3 - Bg4 5. fxe5 - dxe5??''', (poden ver a posición no taboleiro da dereita), aínda agora éralle o mellor movemento 5. ... - d5, ao querer recuperar o peón o máis pronto posible, desencadea un sacrificio do estremeño, que gaña a partida, materializando a vantaxe en moi poucas xogadas. '''6. Bxf7+!!''', este sacrificio foi unha inversión segura, xa que colleu un peón e fai mover ao rei para despois responder con movementos que recuperan moito máis do antes sacrificado. '''6. ... - Rxf7?''', non coller o bispo deulle máis poderío de resistencia, pero a partida estaba xa perdida. '''7. Cxe5+!''', '''7. ... - Re8?''', o rei tiña mellores sitios a onde ir, indo cara a atrás, facilitoulle aínda máis o traballo. '''8. Dxg4!''', sumar efectivos cando se ataca é importante, novos efectivos, novas ameazas. '''8. ... - Cf6??''', último fallo de Leonardo na partida. '''9. De6+!! - De7 10. Dc8+ - Dd8 11. Dxd8 + - Rxd8 12. Cf7+''', e as brancas gañaron.
 
=== Apertura: Cabalo de rei<ref>Enciclopedia de aperturas de xadrez (ECO) C40</ref> ===
Coas brancas, Rodrigo Ruy López de Segura; coas Negras, Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri.
 
 
===Apertura: Cabalo de rei ([[Enciclopedia de aperturas de xadrez|ECO]] C40)===
 
Coas brancas: '''Rodrigo Ruy López de Segura.''' Coas Negras: '''Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri.'''
{{Taboleiro de xadrez|=
| tleft
|Posción posterior a 9. ... - Cxd5
}}
'''1. e4 - e5 2. Cf3 - f6?''', Leonardo proba defender doutro xeito ao peón atacado. '''3. Cxe5!''' Pumba!, ladramos e despois cabalgamos. Leonardo podería pensar perfectamente que o seu rival tolease por uns instantes ou, que o perdera toda consideración posible. Outra especulación do que podería pensar sería: "Que fai o [[Rocinante]] este, quen se cree, [[Bucéfalo]] quizais?" En todo caso, o acontecido non lle deixou calcular as consecuencias a Dá Cutri, de modo que optou por querer castigar o sacrificio aceptándoo. '''3. ... - fxe5??''' Mellor fóselle non aceptar o cabalo e xogar 3. ... - De7 poñendo unha contratrampa de que se agora Ruy López quixese dar un xaque coa Dama, ou sexa 4. Dh5+ - g6 para sacrificar o cabalo con 5. Cxg6, Leonardo puidésese rir a gargalladas despois de contestar con 5. ... - Dxe4+ e 6. Be2 - Dxg6, gañando efectivamente o cabalo. A 3. ... - De7 aconséllase contestar con 4. Cc4, as brancas perderán o peón que gañasen provisoriamente, pero a súa vantaxe queda ampla ao gañar velocidade no desenvolvemento. '''4.Dh5+ - g6''' 4. ... - Re7 Era peor elección, porque seguirían os movementos 5. Dxe5+ - Rf7 6. Bc4+ - d5 (se 6. ... - Rg6 entón 7. Df5+ - Rh6 8. h4 - De7 9. d3+ e as brancas gañan doado) 7. Bxd5+ - Rg6 8.h4 - h5 9. Bxb7+ e gaña, nótese que o bispo non se pode coller 9. ... - Bxb7 porque entón daría a dama xaque con 10. Df5+ - Rh6 11. d4+ - g5 12. Df7!! con mate en poucos movementos máis. '''5. Dxe5+ - De7 6. Dxh8 - Cf6?''' 6. ... - Dxe4+ ten pinta de pouquiño mellor. '''7. d4''' a Ruy López 7. Cc3 ou 7. d3 tamén lle serían bos movimentos. '''7. ... - Rf7?''' Leonardo non quixo coller o peón con 7. ... - Cxe4. '''8. Bc4+?''' 8. e5 ampliaba maior vantaxe '''8. ... - d5 9. Bxd5+ - Cxd5''' e as brancas gañaron.
 
'''1. e4 - e5 2. Cf3 - f6?''', Leonardo proba defender doutro xeito ao peón atacado. '''3. Cxe5!''' Leonardo optou por castigar o sacrificio aceptándoo. '''3. ... - fxe5??''' Seríalle mellor non aceptar o cabalo e xogar 3. ... - De7 poñendo unha contratrampa para que se agora Ruy López quixese dar un xaque coa Dama, ou sexa 4. Dh5+ - g6 para sacrificar o cabalo con 5. Cxg6, Leonardo puidésese contestar con 5. ... - Dxe4+ e 6. Be2 - Dxg6, gañando efectivamente o cabalo. A 3. ... - De7 aconséllase contestar con 4. Cc4, as brancas perderán o peón que gañaran provisoriamente, pero a súa vantaxe queda ampla ao gañar velocidade no desenvolvemento. '''4.Dh5+ - g6''' 4. ... - Re7 Era peor elección, porque seguirían os movementos 5. Dxe5+ - Rf7 6. Bc4+ - d5 (se 6. ... - Rg6 entón 7. Df5+ - Rh6 8. h4 - De7 9. d3+ e as brancas gañan doado) 7. Bxd5+ - Rg6 8.h4 - h5 9. Bxb7+ e gaña, nótese que o bispo non se pode coller 9. ... - Bxb7 porque entón daría a dama xaque con 10. Df5+ - Rh6 11. d4+ - g5 12. Df7!! con mate en poucos movementos máis. '''5. Dxe5+ - De7 6. Dxh8 - Cf6?''' 6. ... - Dxe4+ ten pinta de pouquiño mellor. '''7. d4''' a Ruy López 7. Cc3 ou 7. d3 tamén lle serían bos movementos. '''7. ... - Rf7?''' Leonardo non quixo coller o peón con 7. ... - Cxe4. '''8. Bc4+?''' 8. e5 ampliaba maior vantaxe '''8. ... - d5 9. Bxd5+ - Cxd5''' e as brancas gañaron.
 
=== Apertura: Defensa Philidor<ref>Enciclopedia de aperturas de xadrez (ECO) C40</ref> ===
 
Coas brancas, Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri; coas negras, Rodrigo Ruy López de Segura.
===Apertura: Defensa Philidor ([[Enciclopedia de aperturas de xadrez|ECO]] C41)===
 
Coas brancas: '''Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri.''' Coas Negras: '''Rodrigo Ruy López de Segura.'''
 
{{Taboleiro de xadrez|=
|rl| |bl| |kl| | |rl|=
|Última posición coñecida logo de 10. b4
}}
}}'''1. e4 - e5 2. Cf3 - d6 3. Bc4 - f5?''', este movemento sópralle moito vento en popa ás brancas. Son mellores 3. ...- Cc6 e 3. ... - Be7, as dúas variantes principais na actualidade. '''4. d3''', 4. d4! ten moita agresividade, por poñer un exemplo: 4. ... - fxe4 5. Cxe5! - dxe5 6. Dh5+ - Rd7 7. Bxg8 - Bb4+ 8. c3 - Dxg8 9. cxb4 - exd4 10. 0-0 e brancas vanse divertir. '''4. ... - Be7 5. De2''', 5. Cc3 é unha xogada un pouquiño máis fina, xa que aínda non se sabe cál vai ser o mellor sitio para a dama. '''5. ... - c6''' 5. Cc6 faríalle bos servizos. '''6. h3''', as brancas perden velocidade voluntariamente, 6. Cc3 era outra vez o normal. '''6. ... - f4''', mellor 6. Cf6. '''7. g3?''', regala toda a vantaxe obtida na apertura e a situación vaise igualando, 7.d4 ou 7. 0-0 faríanlle máis presión ás negras. '''7. ... - fxg3 8. fxg3 - Dc7?''' Ruy López subestimou 9. Cg5 - Bxg5 10. Bxg5 con vantaxe novo para as brancas, ou tamén 9. ... - Cf6 10. Bf7+ - Rf8. '''9. Cc3?''' devolve o favor, e deixa que a posición se vaia igualando outra vez. '''9. ... - Cf6?''' volve a subestimar 10. Cg5, lle era mellor xogar antes 9. ... - b5 10. Bb3 - b4. '''10. b4?''' volve ás andadas non querendo fazer o movemento 10. Cg5. Con 10. b4? debilitáronse as brancas tanto, que agora xa son as negras as que gustan, continuando con 10. ... - d5. Anotouse que a partida a gañou Leonardo, pero descoñécese como seguiu.
 
 
 
 
 
 
 
 
'''1. e4 - e5 2. Cf3 - d6 3. Bc4 - f5?''', este movemento sópralle moito vento en popa ás brancas. Son mellores 3. ...- Cc6 e 3. ... - Be7, as dúas variantes principais na actualidade. '''4. d3''', 4. d4! ten moita agresividade, por poñer un exemplo: 4. ... - fxe4 5. Cxe5! - dxe5 6. Dh5+ - Rd7 7. Bxg8 - Bb4+ 8. c3 - Dxg8 9. cxb4 - exd4 10. 0-0 e brancas vanse divertir. '''4. ... - Be7 5. De2''', 5. Cc3 é unha xogada un pouquiño máis fina, xa que aínda non se sabe cal vai ser o mellor sitio para a dama. '''5. ... - c6''' 5. Cc6 faríalle bos servizos. '''6. h3''', as brancas perden velocidade voluntariamente, 6. Cc3 era outra vez o normal. '''6. ... - f4''', mellor 6. Cf6. '''7. g3?''', regala toda a vantaxe obtida na apertura e a situación vaise igualando, 7.d4 ou 7. 0-0 faríanlle máis presión ás negras. '''7. ... - fxg3 8. fxg3 - Dc7?''' Ruy López subestimou 9. Cg5 - Bxg5 10. Bxg5 con vantaxe novo para as brancas, ou tamén 9. ... - Cf6 10. Bf7+ - Rf8. '''9. Cc3?''' devolve o favor, e deixa que a posición se vaia igualando outra vez. '''9. ... - Cf6?''' volve a subestimar 10. Cg5, lle era mellor xogar antes 9. ... - b5 10. Bb3 - b4. '''10. b4?''' volve ás andadas non querendo facer o movemento 10. Cg5. Con 10. b4? debilitáronse as brancas tanto, que agora xa son as negras as que gustan, continuando con 10. ... - d5. Anotouse que a partida a gañou Leonardo, pero descoñécese como seguiu.
===Apertura: Italiana (variante pechada) ([[Enciclopedia de aperturas de xadrez|ECO]] C53)===
 
===Apertura: Italiana (variante pechada)<ref>Enciclopedia de aperturas de xadrez (ECO) C53</ref> ===
Coas brancas: '''Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri.''' Coas Negras: '''Rodrigo Ruy López de Segura.'''
Coas brancas, Giovanni Leonardo Di Bona da Cutri; coas negras, Rodrigo Ruy López de Segura.
 
{{Taboleiro de xadrez|=
|rl| | | |kl| | |rl|=
|Posición logo de 10. Cbd2
}}
}}'''1. e4 - e5 2. Cf3 - Cc6 3. Bc4 - Bc5''', (vexan o taboleiro esquerdo). '''4. c3''', aínda hoxe a que máis se xoga das variantes principais na apertura italiana. '''4. ... - De7''', na actualidade prefírese xogar 4. ... - Cf6 o cal é ao mesmo tempo o movemento que máis se xogou nesta variante ata agora. O movemento do zafrense non estivo tan mal, isto foi xogado logo por outros e aparece hoxe de cando en vez nalgún taboleiro dalgún torneo. '''5. b4''', 5. d4!? é tacticamente unha liña de xogo moi interesante. Pero nada que obxectar a don Giovanni, o seu movemento foi moi bo. '''5. ... - Bb6 6. a4 - a6 7. Ba3''' nesta posición aconséllase 7. d3 para ocultar onde vai parar o bispo. '''7. ... - d6 8. d3 - Cf6 9. De2 - Bg4''' as negras equilibraron o xogo e sen facer fallos non debería haber ningunha preocupación. '''10. Cbd2''', é unha pena que non se saiba de como seguiu a partida, sexa como fose, se ten historicamente rexistrado que Leonardo gañaou esta partida. O procedemento desta partida, ou sexa, dos movementos que coñecemos, é de alto nivel por parte de ambos xogadores.
 
'''1. e4 - e5 2. Cf3 - Cc6 3. Bc4 - Bc5''', (véxase o taboleiro esquerdo). '''4. c3''', aínda hoxe a que máis se xoga das variantes principais na apertura italiana. '''4. ... - De7''', na actualidade prefírese xogar 4. ... - Cf6 o cal é ao mesmo tempo o movemento que máis se xogou nesta variante ata agora. '''5. b4''', 5. d4!? é tacticamente unha liña de xogo moi interesante. Pero nada que obxectar a don Giovanni, o seu movemento foi moi bo. '''5. ... - Bb6 6. a4 - a6 7. Ba3''' nesta posición aconséllase 7. d3 para ocultar onde vai parar o bispo. '''7. ... - d6 8. d3 - Cf6 9. De2 - Bg4''' as negras equilibraron o xogo e sen facer fallos non debería haber ningunha preocupación. '''10. Cbd2''', é unha pena que non se saiba de como seguiu a partida, sexa como fose, se ten historicamente rexistrado que Leonardo gañou esta partida. O procedemento desta partida, ou sexa, dos movementos que coñecemos, é de alto nivel por parte de ambos xogadores.
 
== Obra ==
Emulando a Damiano escribiu o ''Libro de la invención liberal y arte del juego del ajedrez, muy útil y provechosa para los que de nuevo quisieren depreder a jugarlo, como para los que ya lo saben jugar'', publicado en [[Alcalá de Henares]] en [[1561]]. Foi un dos primeiros libros de xadrez publicados en [[Europa]].
 
== Notas ==
{{referencias}}
 
==Véxase tamén==
 
=== Outros artigos ===
* [[Campionato do mundo de xadrez]]
 
=== Ligazóns externas ===
*[http://iessapostol.juntaextremadura.net/latin/humanismo/ruilopez.htm Santos Protomártir Vaqueiro, ''Ruy López de Segura'']
*[http://quienesjugaronajedrez.blogspot.com/2008/04/quienes-jugaron-ajedrez-ruy-lopez.html Mais información sobor Ruy López]
42.197

edicións